Bán kết Euro 2024: Khi Tây Ban Nha dùng tiki-taka để phòng ngự

Một đội tuyển Tây Ban Nha trẻ trung và tổn thất lực lượng nặng nề đã mạnh mẽ, bản lĩnh, lì lợm, có phần xấu xí hơn nhiều người tưởng tượng. Nếu như trước đây, sau khi ghi bàn dẫn trước, Tây Ban Nha sẽ muốn ghi thêm nhiều bàn nữa để "kết liễu" đối thủ, dù đối thủ đó có là ai. Nhưng trước những đội bóng lỳ đòn, triết lý “lấy công bù thủ” đã nhiều lần khiến “bò tót” phải trả giá.

Các cầu thủ Tây Ban Nha mừng bàn thắng nâng tỷ số lên 2-1 trước Pháp. Ảnh: UEFA

Trước đội tuyển Pháp thực dụng, gai góc ở bán kết Euro 2024, đội tuyển Tây Ban Nha nếm trái đắng ngay ở phút thứ 9. Mbappe tạt bóng như đặt để Muani không chiến dũng mãnh-một bàn thắng đậm chất Pháp. Điều người hâm mộ Tây Ban Nha lo lắng đã không xảy ra, các tuyển thủ của họ không vỡ trận và sớm thiết lập lại trật tự.

Hai bàn thắng liên tiếp của Yamal và Olmo được thực hiện theo hai cách khác nhau. Một tình huống đi bóng vào trung lộ rồi dứt điểm chân trái từ cự ly 25m rất căng và đẹp mắt của Yamal-điều người ta không thường thấy ở các thế hệ đội tuyển Tây Ban Nha trước đây. Và một đến từ tình huống tâng bóng qua đầu đối thủ của Olmo, trước khi dứt điểm căng, bóng chạm chân hậu vệ Pháp đi vào lưới. Điểm chung trong hai bàn thắng này là các cầu thủ Tây Ban Nha triển khai bóng tấn công rất nhanh từ phần sân nhà và chỉ qua 3 đến 4 đường chuyền là họ có cơ hội tiếp cận cầu môn đối thủ. Chẳng còn là phong cách chuyền bóng ru ngủ đối phương, rồi bất ngờ kết thúc bằng những đường đan bóng ngắn liên tục, mang phong cách tiki-taka trứ danh mà Tây Ban Nha đã lên ngôi vô địch tại Euro 2012.

Trận này, Tây Ban Nha giành tỷ lệ kiểm soát bóng 58%. Một phần vì các cầu thủ Pháp không tạo ra nhiều sức ép sau khi bị dẫn bàn, không giống như cách mà người Đức đã gây áp lực nghẹt thở trước khi có bàn gỡ 1-1 vào lưới Tây Ban Nha ở tứ kết. Dù đang trong thế thua, nhưng cầu thủ Pháp thi đấu cứ như kiểu họ mới là người dẫn trước. Chẳng phải cầu thủ Pháp thiếu quyết tâm đâu. Sự bế tắc, thiếu ý tưởng và bối rối của hàng công Pháp đã bộc lộ trong suốt kỳ Euro này. Trong khi đó, Tây Ban Nha dành nhiều thời gian thi triển triết lý tiki-taka, nhưng với mục đích chính là… phòng ngự. Kể từ khi dẫn trước 2-1 ở phút 25, các cầu thủ Tây Ban Nha chủ động chuyền qua lại, dồn toàn lực để kiểm soát bóng và không cho các cầu thủ Pháp có cơ hội tấn công. Ý đồ này đã phát huy hiệu quả cao, khi lối chơi kiểm soát bóng của Tây Ban Nha khiến trận đấu diễn ra chậm rãi trong sự ức chế và nôn nóng của các cầu thủ Pháp.

Đội tuyển Tây Ban Nha hiện tại đâu chỉ biết tấn công, cũng chẳng chạy theo triết lý “lấy công bù thủ”. Khi cần, cả đội hình dồn về phòng ngự và ví dụ tiêu biểu là khả năng lùi sâu, hỗ trợ phòng ngự hiệu quả của tiền đạo Morata. Và khi cần, các cầu thủ Tây Ban Nha cũng sẵn sàng chơi xấu xí với những tình huống phạm lỗi cần thiết, hay pha ôm cầu thủ đối phương chấp nhận thẻ phạt của Yamal nhằm chặn lại pha phản công nguy hiểm của đội tuyển Pháp. Đôi khi, các cầu thủ Tây Ban Nha cũng sẵn sàng nằm sân để câu giờ, hoặc không ít tình huống chơi bóng tiểu xảo với cầu thủ đối phương.  

Đội tuyển Tây Ban Nha hiện tại là sự hòa quyện của truyền thống-hiện đại, đẹp mắt-xấu xí, hoa mỹ-thực dụng… Nhưng có một điều tất cả chúng ta cần phải thừa nhận, Tây Ban Nha có sự đa dạng trong tấn công và có những nhân tố biết cách gây đột biến. Đó là những gì mà cặp đôi “thiên thần” Yamal-Williams đã và đang tạo ra, giúp “bò tót” biến ảo hơn trong hành trình chinh phục ngôi vương tại Euro 2024.