Đức chuẩn bị như thế nào để đối phó với đợt nắng nóng?

Cơ quan Khí tượng Đức (DWD) đã ghi nhận, nhiệt độ cao nhất lên tới 41,3 độ C vào cuối buổi chiều 26-6. Con số này cao hơn mức kỷ lục 41,2 độ C từng được ghi nhận ngày 25-7-2019. Theo DWD, các điều kiện thời tiết khắc nghiệt như thế này đã trở nên thường xuyên hơn do khủng hoảng khí hậu và có khả năng sẽ còn gia tăng hơn nữa.  

Trước những đợt nắng nóng có thể xảy ra trong thời gian tới, chính quyền nhiều thành phố của Đức đã đưa ra những biện pháp nhằm bảo vệ sức khỏe cho người dân, đặc biệt là các em học sinh.

Biện pháp “Hitzefrei” và "Hitzeschutzplan"

Học sinh khắp nước Đức reo hò vang dội khi hiệu trưởng nhà trường thông báo về giờ nghỉ giữa trưa, hay còn gọi là Hitzefrei. Vào những ngày dự báo nhiệt độ vượt quá 25-27 độ C, mỗi trường tự đặt ra ngưỡng riêng, theo đó hiệu trưởng có thể quyết định cho học sinh về nhà vào giữa trưa. Hitzefrei là biện pháp bảo vệ học sinh khỏi nắng nóng lâu đời nhất và nổi tiếng nhất ở Đức.

Đối với người lớn, Bộ luật Lao động Đức quy định ngưỡng nhiệt độ là 26 độ C, 30 độ C và 35 độ C. Mặc dù giờ làm việc không nhất thiết phải giảm, nhưng các công ty vẫn phải lắp đặt quạt, cung cấp đồ uống và cho phép nhân viên mặc quần áo phù hợp với thời tiết nóng. Quần short và dép xăng đan được phép mặc trong văn phòng. Nếu công ty không thực hiện bất kỳ biện pháp nào, nhân viên có thể ngừng làm việc, viện dẫn lý do rủi ro về sức khỏe.

Du khách đến từ Colombia chụp ảnh trước Cung điện Sanssouci. Với nhiệt độ hiện đang vượt quá 30 độ C, đội mũ che nắng là điều cần thiết. Ảnh: DPA

Theo tờ Le Point của Pháp, vốn đã quen với nhiệt độ ôn hòa, ngay cả vào mùa hè, nước Đức không chuẩn bị sẵn sàng cho những đợt nắng nóng gay gắt như các nước Nam Âu. Các tòa nhà cũ ở các thành phố lớn của Đức thiếu cửa chớp và rèm che nắng bên ngoài, và ngay cả các tòa nhà hiện đại với cửa sổ lớn cũng hiếm khi có điều hòa nhiệt độ. Nhiều bệnh viện và viện dưỡng lão chưa có đủ hệ thống điều hòa không khí. Hầu hết các bệnh viện ở Đức được xây dựng vào thời điểm mà các đợt nắng nóng vẫn còn hiếm. Thông thường, hệ thống điều hòa không khí chỉ được lắp đặt trong các phòng chăm sóc tích cực và phòng mổ.

Năm 2023, Bộ trưởng Y tế Đức lúc bấy giờ là ông Karl Lauterbach đã triển khai Kế hoạch bảo vệ toàn diện khỏi nắng nóng (Hitzeschutzplan). Đây là bộ các biện pháp ứng phó và phòng ngừa nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là nhóm dễ bị tổn thương, trước các đợt nắng nóng cực đoan. 

Tuy nhiên, một nghiên cứu do DKG (Liên đoàn phi lợi nhuận đại diện cho quyền lợi của các bệnh viện Đức) thực hiện trên khoảng 300 bệnh viện cho thấy, vào năm 2024, 60% bệnh viện vẫn chưa triển khai các biện pháp theo Hitzeschutzplan do thiếu kinh phí cũng như vấp phải những rào cản về thủ tục hành chính. Tình trạng này cần tiếp tục được cải thiện trong năm 2026.

Bản đồ "những nơi mát mẻ"

Các biện pháp chống nắng nóng cũng được thực hiện để bảo vệ những người dễ bị tổn thương nhất, chẳng hạn như trẻ em, phụ nữ mang thai, người khuyết tật và người vô gia cư. Một bản đồ "những nơi mát mẻ" đã được công bố trên trang web chống nắng nóng của Tòa thị chính Berlin. Bản đồ này chỉ ra các khu vực mát mẻ nơi mọi người có thể tránh nóng. Chỉ với một cú nhấp chuột, người dân có thể tìm hiểu xem nhà thờ hoặc thư viện trên đường phố của họ có mở cửa cả ngày và có lối đi dành cho xe lăn hay không, và liệu họ có phát nước, kem chống nắng và mũ hay không.

Một số bảo tàng còn mở cửa miễn phí trong những thời kỳ nắng nóng gay gắt và có xe buýt máy lạnh chạy vòng quanh để đón những người vô gia cư dưới cầu và trong công viên. Lợi thế lớn của Berlin là một trong những thủ đô xanh nhất châu Âu với vô số công viên, đường phố rợp bóng cây, hồ nước và rừng cây gần trung tâm thành phố tạo nên những ốc đảo mát mẻ tự nhiên.

Tại Düsseldorf, thành phố phía Tây nước Đức, người dân được cung cấp miễn phí nước uống; sân chơi trẻ em được trang bị hệ thống phun sương và những nơi có thể bơi lội đều được đánh dấu vị trí rõ ràng.

Cảnh báo nắng nóng qua tin nhắn điện thoại

Một biện pháp quan trọng khác là các tin nhắn cảnh báo do DWD phát ra. Đôi khi, tin nhắn sẽ xuất hiện trên điện thoại di động trước 5 ngày. Tại các hiệu thuốc và các tòa nhà công cộng, các biển báo cung cấp thông tin về các biện pháp cần thực hiện để tự bảo vệ mình khỏi những nguy hiểm của đợt nắng nóng. Tại thành phố Cologne, một đường dây nóng điện thoại đã được thiết lập để thông báo và tư vấn cho người dân.

Vì Đức là một quốc gia liên bang nên mỗi bang thực hiện kế hoạch hành động ứng phó với sóng nhiệt riêng với các biện pháp dài hạn. Chẳng hạn như Mannheim là thành phố đầu tiên trồng cây và loại bỏ diện tích lớn nhựa đường, biến mình thành một "thành phố bọt biển", nơi lớp đất dưới bề mặt có khả năng hấp thụ nước mưa, từ đó làm mát nhiệt độ trên đường.