Hồi sinh ký ức từ lồng đèn giấy kiếng

Trong ngôi đình Sơn Trà có tuổi đời hơn 100 năm, ánh sáng từ hơn 40 chiếc lồng đèn giấy kiếng bừng lên, soi rọi cột gỗ, mái ngói, khiến cả không gian trở thành một bức tranh hội làng lung linh. Việc chọn đình Sơn Trà làm nơi triển lãm là ý tưởng độc đáo bởi lẽ, đình làng vốn không chỉ là công trình kiến trúc tín ngưỡng mà còn là trung tâm lễ hội, nơi lưu giữ nếp sống cộng đồng qua nhiều thế hệ. Khi đèn sáng lên, chúng vượt khỏi giá trị trưng bày, hòa vào ký ức tập thể, gợi cảm giác sum vầy Tết đoàn viên nơi sân đình.

Khách tham quan chụp ảnh lưu niệm tại triển lãm. Ảnh: KHỞI ĐĂNG

Từ lối vào, cặp lồng đèn có tên gọi “Ngựa trời gắp lửa” cuốn hút mọi ánh nhìn của khách tham quan. Cặp lồng đèn được tạo hình con bọ ngựa, với phần thân được bao bọc bởi lớp giấy kiếng mang sắc xanh ngọc óng ánh, viền vàng cam. Đôi cánh bọ ngựa được xử lý tinh tế với phần giấy kiếng căng mỏng, trong suốt, mang đến hiệu ứng lấp lánh, trong veo khi ánh sáng xuyên qua. Hai càng cong vút của bọ ngựa xanh ôm lấy ngọn lửa đỏ rực, tạo nên sự đối lập vừa dữ dội vừa huyền ảo. “Tác phẩm lấy cảm hứng từ câu chuyện bọ ngựa là sứ giả được phái đi lấy than nhóm bếp cho nhà trời, loài này còn có tên là đường lang, gợi lên tinh thần mạnh mẽ, ý chí quật cường. Thông qua hình tượng loài vật, chúng tôi muốn kêu gọi bảo vệ động vật quý hiếm và cả những giá trị văn hóa của dân tộc ”, chị Nguyễn Minh Nguyệt, thành viên nhóm Khởi Đăng Tác Khí chia sẻ.

Dòng người tiến vào khu vực trưng bày ngày một đông, không khỏi trầm trồ trước những chiếc lồng đèn được thiết kế vô cùng tinh xảo như: Cá chép hóa rồng, hồ điệp, cự giải, chim trĩ, ngũ sắc hoa đăng... Mỗi chiếc đèn lồng đều gắn liền với các truyện cổ dân gian. Một vài em nhỏ thoăn thoắt, chạy quanh thích thú gọi tên từng con vật, còn người lớn tuổi chậm rãi hơn, ánh mắt chăm chú vào sự tinh xảo của từng đường nét, họa tiết.

Đặc biệt, tại trung tâm đình Sơn Trà là chiếc lồng đèn “Đại Long uy nghi” khổng lồ dài 20m, lấy cảm hứng từ lễ hội Phủ Dầy (Ninh Bình), trở thành linh hồn của triển lãm. Phần đầu rồng làm bằng nhiều lớp giấy kiếng được căng ra, dán khít vào khung tre rất cầu kỳ, giúp ánh sáng bên trong tỏa đều. Thân rồng được ghép từ hàng chục khoang khung tre, phủ kín bởi hàng trăm miếng giấy kiếng đủ màu xanh, vàng, đỏ, cam làm vảy rồng, khi ánh sáng xuyên qua tạo độ phản chiếu lấp lánh, khiến thân rồng như đang uốn lượn sống động. Sinh viên Hoàng Ngọc Linh, Trường Đại học Mỹ thuật TP Hồ Chí Minh chia sẻ: “Tôi choáng ngợp trước chiếc lồng đèn “Đại Long uy nghi”. Con rồng to lớn với đôi mắt tròn sáng rực, sừng vươn cao, ria cong, miệng há rộng cùng hàm răng trắng đều, tạo thần thái uy nghi, như thể đang cựa mình, sẵn sàng lao vút ra khỏi gian đình, vươn tới bầu trời xanh rộng lớn”.

Sau một vòng tham quan, triển lãm mời du khách dừng chân thưởng trà, ăn bánh Trung thu cổ truyền, nghe kể về lịch sử lồng đèn. Những trải nghiệm này khiến hành trình tham quan trở thành một lễ hội trọn vẹn, nơi ánh sáng, hương vị và ký ức cùng giao thoa, mở ra khung cảnh Tết Trung thu cổ truyền. Qua đó thể hiện nỗ lực duy trì và phát triển giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hiện đại.

PHƯƠNG NGÂN