Khi nào quét sạch bạo lực ra khỏi trường học?

Nêu vấn đề về bạo lực học đường, đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Bình) chia sẻ, được biết thời gian qua, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai nhiều giải pháp với nhiều hình thức quyết liệt để chỉ đạo và xử lý các trường hợp bạo lực học đường. Tuy nhiên, theo đại biểu, thực trạng bạo lực học đường, đặc biệt là bắt nạt trên mạng tiếp tục diễn biến phức tạp, đáng báo động. Những hành vi này để lại di chứng lâu dài, là thách thức nghiêm trọng đối với môi trường giáo dục, ảnh hưởng đến thế hệ trẻ cả về thể chất lẫn tinh thần, cản trở sự phát triển toàn diện của con người. 

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm đặt câu hỏi với Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn về những biện pháp để quét sạch bạo lực khỏi trường học và đến khi nào trong trường học sẽ không còn bạo lực học đường? Trách nhiệm của nhà trường nếu để xảy ra tình trạng này?

Trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn bày tỏ cảm ơn đại biểu với câu hỏi đầy tính nhân văn, thể hiện sự quan tâm, trăn trở trước thực trạng bạo lực học đường còn tồn tại trong trường học hiện nay.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn ngày 20-6. Ảnh: TRỌNG HẢI

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cho rằng, đại biểu đã đặt ra một vấn đề rất thiết thực và sâu sắc là làm thế nào để “quét sạch” bạo lực khỏi trường học và liệu có thể xác định mốc thời gian cụ thể nào mà trong trường học sẽ không còn bạo lực? Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn khẳng định, đây là mong muốn chính đáng, thể hiện ý chí nhân văn sâu sắc. Những người làm giáo dục cũng luôn đau đáu một khát vọng rằng mỗi trường học sẽ là một môi trường hạnh phúc, không còn bóng dáng của bạo lực.

Tuy nhiên, trường học là một phần không thể tách rời khỏi xã hội. Những “bức tường” ngăn cách trường học với bên ngoài ngày càng bị xóa mờ bởi sự phát triển của internet, mạng xã hội và các phương tiện truyền thông hiện đại. Chính vì vậy, khi xã hội còn tồn tại bạo lực, nhất là trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều yếu tố phức tạp, thì rất khó để bảo đảm rằng trường học sẽ tuyệt đối an toàn.

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn bày tỏ, nếu có thể chọn một ngày mà trong trường học không còn bạo lực, thì đó phải là ngày người lớn không còn đánh nhau, không còn bạo lực trong chính cuộc sống thường nhật. Khi ấy, trẻ em sẽ nhìn nhau bằng ánh mắt đầy yêu thương và thuần khiết.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn trả lời chất vấn. Ảnh: TRỌNG HẢI

Theo Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn, dù rất khó đạt được môi trường hoàn toàn không bạo lực trong trường học nhưng ngành giáo dục vẫn phải đối mặt và hành động với tinh thần quyết liệt bằng mọi biện pháp có thể để giảm thiểu, hỗ trợ và kiểm soát bạo lực học đường đến mức thấp nhất.

Bộ trưởng cho biết, theo khảo sát của ngành giáo dục, có tới 70% học sinh có hành vi bạo lực đối với người khác xuất phát từ hoàn cảnh gia đình, đặc biệt là bố mẹ ly hôn, thường xuyên chứng kiến bạo lực trong gia đình hoặc bản thân là nạn nhân của bạo lực gia đình. Những yếu tố này ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống tâm lý, thái độ, hành vi và cách ứng xử của các em.

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn nhấn mạnh, việc giáo dục đạo đức và nhân cách cho học sinh không thể chỉ đặt lên vai nhà trường, mà còn phụ thuộc rất lớn vào gia đình, nơi các em chịu ảnh hưởng trực tiếp từ sự gương mẫu của người lớn. Về phía nhà trường, phải xác định rõ vai trò trong việc kiểm soát bạo lực học đường thông qua tăng cường hỗ trợ tâm lý, đẩy mạnh giáo dục đạo đức và phát triển các hoạt động giáo dục tích cực. Mục tiêu là không để học sinh rơi vào các hành vi bạo lực.

Bộ trưởng khẳng định, sẽ làm hết sức, bằng tất cả trách nhiệm và nguồn lực, để từng bước xây dựng một môi trường học đường lành mạnh, an toàn, nhân văn cho học sinh.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) chia sẻ về vấn đề bạo lực học đường. Ảnh: TRỌNG HẢI

Phát biểu về vấn đề này, đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng giáo dục là sự nghiệp trồng người. Để sự nghiệp này thành công, cần có ba chân kiềng vững chắc là: Nhà nước, xã hội và gia đình. Bên cạnh vai trò của Nhà nước nếu thiếu hai chân kiềng còn lại thì mọi chính sách giáo dục sẽ không thể phát huy tác dụng.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa cho rằng, bạo lực học đường là biểu hiện của sự bất lực của cái thiện. Trong khi đó, cái thiện, tình yêu thương và lòng nhân ái chủ yếu được nuôi dưỡng từ gia đình và xã hội. Đại biểu đề nghị, Quốc hội nên ban hành một nghị quyết mang tính kêu gọi toàn xã hội, từ doanh nghiệp đến từng bậc phụ huynh, phải vào cuộc một cách thực chất.

Phát biểu kết luận nội dung chất vấn đối với lĩnh vực giáo dục và đào tạo, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu tối đa ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, chỉ đạo quyết liệt việc thực hiện các giải pháp đã đề ra, trong đó, tiếp tục tập trung rà soát, hoàn thiện cơ chế, tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế, phân cấp, phân quyền; nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, quy hoạch các trường đại học, thiết lập hệ thống quản trị đại học tiên tiến. Phát triển đội ngũ giảng viên, các nhà khoa học đủ năng lực, trình độ đáp ứng việc giảng dạy trong lĩnh vực khoa học cơ bản, các ngành kỹ thuật và công nghệ then chốt. 

Hoàn thiện quy định pháp luật, hướng dẫn, phổ biến, truyền thông rõ hơn về dạy thêm, học thêm. Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, bảo đảm thực hiện chủ trương tổ chức dạy học 2 buổi/ngày. Tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo, thiết bị dạy học thông minh, đổi mới phương pháp, hình thức kiểm tra, đánh giá, nâng cao hơn nữa chất lượng học chính khóa. Ứng dụng chuyển đổi số để cung cấp thông tin cho cha mẹ học sinh và học sinh, hỗ trợ học sinh học tập hiệu quả hơn.

Tiếp tục quán triệt và chỉ đạo thực hiện nghiêm các quy định trong việc bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường. Chú trọng công tác xây dựng văn hóa học đường, thực hiện đầy đủ, thực chất các quy tắc ứng xử văn hóa trong trường học. Phối hợp giữa các cơ quan liên quan để xử lý, gỡ bỏ các thông tin phản cảm, có nội dung bạo lực đến trẻ em và học sinh trên mạng xã hội. Bố trí đủ nguồn lực, bảo đảm chất lượng bữa ăn học đường…

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, giáo dục và đào tạo là việc khó, Đảng, Nhà nước đã thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo nhưng cần hơn nữa sự phối hợp của các bộ, ban, ngành, tổ chức, sự vào cuộc tích cực của địa phương, sự quan tâm, ủng hộ của toàn xã hội, của mỗi người dân, các bậc phụ huynh học sinh. 

MẠNH HƯNG