Lạm phát sinh viên xuất sắc

Hơn 86% sinh viên trong số 4.610 sinh viên của một trường đại học có tiếng ở phía Bắc vừa nhận bằng tốt nghiệp loại giỏi và xuất sắc (trong đó có gần 2.300 em tốt nghiệp loại xuất sắc, chiếm khoảng 50%). Tính bình quân 100 sinh viên thì có 50 em tốt nghiệp loại xuất sắc, 36 em loại giỏi, chỉ còn 14 em loại khá và trung bình. Nhà trường này bày tỏ tự hào vì tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp loại giỏi và xuất sắc năm nay tăng 12% so với năm trước.

Một số cơ sở giáo dục đại học “bùng phát” số lượng sinh viên tốt nghiệp loại giỏi và xuất sắc. Ảnh minh họa: vtcnews.vn

Nhìn tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, xuất sắc cao chót vót như vậy, dư luận không khỏi bất ngờ và băn khoăn. “Khi xuất sắc trở nên đại trà thì nó không còn là xuất sắc nữa”; “chất lượng ảo quá”; “giờ bằng giỏi mới hiếm, xuất sắc là đại trà, nhưng nhiều xuất sắc quá thành ra lại thấy bất ổn”, “sinh viên toàn giỏi và xuất sắc thế này thì đại học cũng bị cuốn theo bệnh thành tích”... Đó chỉ là vài trong số hàng chục ý kiến bình luận trên mạng xã hội về sự lạm phát sinh viên xuất sắc.

Khi trường đại học đánh giá kết quả học tập của sinh viên quá thông thoáng thì tỷ lệ sinh viên ra trường sở hữu tấm bằng hạng ưu (giỏi, xuất sắc) nhiều hơn, hồ sơ lý lịch “đẹp” hơn và dễ có cơ hội xin việc làm hơn, bởi các cơ quan nhà nước có chính sách cộng điểm ưu tiên cho sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, thậm chí tuyển thẳng các sinh viên tốt nghiệp loại xuất sắc. Tuy nhiên, việc “phóng điểm” tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp dễ gây ra ảo tưởng cho người trong cuộc và gây bất công đối với sinh viên ở các trường khác đã học thật, thi thật, đạt kết quả thật.

Điểm số là thước đo quá trình học tập, rèn luyện, nghiên cứu khoa học của sinh viên, nhưng thước đo đó chỉ thật sự có ý nghĩa, giá trị khi được định lượng, đánh giá chính xác, trung thực, khách quan, công tâm của những người có trách nhiệm. Sứ mệnh, mục tiêu đào tạo của trường đại học không phải là “làm đẹp” hồ sơ lý lịch cho sinh viên bằng tỷ lệ tốt nghiệp loại giỏi, xuất sắc quá nhiều nhằm “đánh bóng” hình ảnh nhà trường, mà phải bằng tỷ lệ sinh viên ra trường tìm được việc làm phù hợp với ngành nghề đào tạo và có đóng góp, cống hiến thực chất cho cộng đồng, xã hội. Tỷ lệ lớn sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, xuất sắc không đồng nghĩa với chất lượng đào tạo cao của nhà trường. Nếu chủ thể đào tạo (nhà trường) và đối tượng đào tạo (sinh viên) không nhận thức sâu sắc vấn đề này sẽ làm trầm trọng thêm bệnh thành tích trong giáo dục đại học và tiếp tục gây thêm tắc nghẽn cho khâu đột phá đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao của quốc gia.

NGÔ DƯƠNG