Mỹ có thể phong tỏa hải quân Iran “vô thời hạn”

Reuters hôm 13-8 dẫn phát biểu của Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho hay, quân đội Mỹ có khả năng duy trì sự hiện diện hải quân trong khu vực để thực thi lệnh phong tỏa đối với Iran, trong khi Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cam kết sẽ “áp dụng các biện pháp chưa từng có” nhằm “bóp nghẹt” nền kinh tế Iran.

Theo hãng tin, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang chịu áp lực trong nước phải chấm dứt cuộc chiến không được lòng dân này, trong khi giá nhiên liệu cao làm suy giảm tỷ lệ ủng hộ đương kim tổng thống và có khả năng làm suy yếu quyền kiểm soát quốc hội của phe Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 tới. Nhà lãnh đạo Mỹ đã nhiều lần khẳng định Washington có "quyền kiểm soát hoàn toàn" eo biển Hormuz-điều mà Tehran đã công khai phủ nhận. Iran tuyên bố sẽ không cho phép mở cửa lại tuyến đường thủy này cho đến khi các điều kiện của nước này được đáp ứng, trong đó có việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế và giải phóng các tài sản bị đóng băng của Iran.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth (bên trái) đến dự lễ bế mạc cuộc tập trận quân sự đa quốc gia Panamax 2026 tại Panama, hôm 13-8. Ảnh: Yonhap

Còn theo Al Jazeera, Tổng thống Donald Trump đang phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng cả trong nước và quốc tế khi những hậu quả kinh tế của cuộc chiến tranh Iran lan rộng khắp thế giới. Trang tin dẫn lời Giáo sư Simon Mabon tại Đại học Lancaster (Anh) nhận định, không chỉ dầu mỏ mà bất cứ hàng hóa nào đi qua eo biển Hormuz đều sẽ chịu ảnh hưởng, và rằng phí vận chuyển, phí bảo hiểm tăng cao đã đẩy giá hàng hóa lên cao, mà người gánh chịu chính là người tiêu dùng cuối cùng.

Trong một diễn biến khác, Bộ chỉ huy Trung tâm (CENTCOM) của Mỹ vừa tuyên bố thành lập lực lượng đặc nhiệm máy bay không người lái (UAV) tấn công đa lĩnh vực, đa quốc gia đầu tiên trong lịch sử, có tên gọi là Lực lượng Đặc nhiệm tấn công Falcon. Theo CENTCOM, đơn vị này sẽ triển khai các UAV cảm tử, bao gồm cả hệ thống không người lái hoạt động trên không, trên mặt nước và dưới biển, do các quân nhân từ Mỹ và các quốc gia đối tác trong khu vực điều khiển. Thông báo này được đưa ra 9 tháng sau khi CENTCOM thành lập Lực lượng Đặc nhiệm tấn công Scorpion chuyên triển khai UAV cảm tử đầu tiên của quân đội Mỹ tại Trung Đông.

Cùng lúc, AP dẫn tuyên bố của một quan chức Mỹ cho hay, tàu sân bay USS George Washington đóng tại Thái Bình Dương đã bắt đầu hướng về Trung Đông khi xuất hiện các báo cáo về vấn đề sức khỏe tâm thần và tiếp tế trên tàu sân bay USS Abraham Lincoln. AP nhận định, việc triển khai dài ngày các tàu sân bay trong suốt cuộc chiến chống Iran đã làm dấy lên lo ngại về tác động đến các binh sĩ phải xa nhà trong thời gian dài, cũng như sự gia tăng áp lực đối với việc sử dụng trang thiết bị trên tàu.

Trước đó, Reuters cho hay, hai tờ báo chuyên về quân sự gồm Navy Times và Stars and Stripes đã đưa tin về các vụ tự tử và tình trạng sa sút tinh thần trên tàu USS Abraham Lincoln với 5.000 quân nhân-vốn đã lênh đênh trên biển từ tháng 11 năm ngoái. Đáp lại, Bộ trưởng Chiến tranh Hegseth tuyên bố, các báo cáo về “điều kiện tồi tệ” trên tàu sân bay USS Abraham Lincoln ở Trung Đông là "hoàn toàn sai lệch": "Chúng tôi bảo đảm mọi con tàu, mọi thủy thủ đoàn, mọi thuyền trưởng đều có đủ mọi thứ chúng tôi có thể cung cấp. Một số chuyến đi dài hơn những chuyến khác và tôi dành sự kính trọng, lòng biết ơn sâu sắc cho các thủy thủ. Những gì họ làm trên biển khơi trong điều kiện khắc nghiệt với số lần ghé cảng ít hơn thật đáng kinh ngạc", Reuters dẫn lời Bộ trưởng Hegseth nói với các phóng viên tại cuộc tập trận đa quốc gia ở Panama hôm 13-8.

Việc giao thông qua eo biển Hormuz tiếp tục tê liệt, cũng như những căng thẳng tiếp diễn ở Trung Đông đã khiến nhiều chính trị gia và chuyên gia phân tích nhìn nhận cuộc chiến của Mỹ chống Iran “đã thất bại”. “Tôi nghĩ rằng lịch sử sẽ ghi nhận cuộc chiến này không đạt được bất kỳ mục tiêu ban đầu nào”, Ngoại trưởng Na Uy Espen Barth Eide nói với Al Jazeera, đồng thời cho biết qua cuộc chiến, “phe cứng rắn ở Iran đã mạnh lên chứ không hề suy yếu”. Theo Ngoại trưởng Eide, tương tự nhiều quốc gia khác, Na Uy “đã phản đối cuộc chiến ngay từ ban đầu”, bởi cuộc chiến đó "không khôn ngoan và cũng không phù hợp với luật pháp quốc tế", và rằng tuyến đường qua eo biển Hormuz vẫn thông suốt trước khi Mỹ và Israel phát động tấn công Iran hồi cuối tháng 2.