Quân sự thế giới hôm nay (5-5): Israel mua thêm máy bay chiến đấu F-35I và F-15IA

* Thủy quân lục chiến Mỹ triển khai hệ thống tên lửa NMESIS tới Philippines

Trong khuôn khổ cuộc tập trận Balikatan 2026, Thủy quân lục chiến Mỹ phối hợp với Philippines đã triển khai hệ thống tên lửa chống hạm ven bờ NMESIS tới Batanes, bố trí một bệ phóng không người lái Oshkosh trang bị tên lửa tấn công hải quân dọc theo eo biển Luzon.

Lính thủy đánh bộ Mỹ triển khai hệ thống tên lửa chống hạm ven biển NMESIS tại Batanes trong cuộc tập trận Balikatan 2026. Ảnh: Bộ Chiến tranh Mỹ

NMESIS được vận chuyển bằng máy bay C-130 tới Basco, sau đó triển khai diễn tập với kịch bản giả lập thay vì bắn đạn thật. Trọng tâm là kiểm chứng chuỗi tác chiến gồm cơ động đường không, bố trí trận địa gần đường băng nhỏ, kết nối mạng chỉ huy - kiểm soát, tiếp nhận dữ liệu mục tiêu và rút khỏi khu vực trong thời gian ngắn. Đây là minh chứng rõ nét cho học thuyết tác chiến phân tán, nơi các bệ phóng tên lửa cơ động trên bộ có thể “đánh - rút” nhanh chóng, tăng khả năng sống sót.

Về cấu hình, NMESIS kết hợp xe không người lái ROGUE-Fires với tên lửa tấn công hải quân (NSM). Bệ phóng không cần kíp lái trực tiếp, cho phép điều khiển từ xa, giảm rủi ro trong môi trường tác chiến nguy hiểm. NSM dài gần 4m, nặng 407kg, bay với tốc độ cận âm, có tầm bắn thực tế khoảng 185km (có thể trên 300km ở phiên bản mới), bay bám biển, sử dụng đầu dò thụ động cùng khả năng nhận dạng mục tiêu tự động và cơ động giai đoạn cuối, giúp xuyên thủng hệ thống phòng thủ tàu mặt nước.

Trong điều kiện tác chiến biển đảo, ưu thế của NMESIS không chỉ nằm ở tầm bắn mà ở khả năng ẩn giấu và linh hoạt. Một bệ phóng có thể chiếm lĩnh nhanh các điểm ven biển, nhận dữ liệu từ UAV, máy bay tuần thám hoặc tàu chiến, khai hỏa rồi cơ động sang vị trí khác. Điều này tạo ra “bài toán bất định” cho đối phương: Bất kỳ bãi đáp, ngã ba hay mũi đất nào cũng có thể trở thành trận địa tên lửa tạm thời.

Cuộc tập trận Balikatan 2026 với hơn 17.000 binh sĩ tham gia, có sự xuất hiện của hệ thống pháo phản lực cơ động cao HIMARS và các phương tiện đổ bộ.

* Trung Quốc triển khai xe tăng thế hệ mới Type 100

Ngày 4-5, Trung Quốc lần đầu gián tiếp xác nhận đưa xe tăng chiến đấu chủ lực Type 100 (ZTZ-100) vào biên chế sau khi công bố video huấn luyện của Lục quân Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc.

Type 100 có thiết kế tháp pháo không người, kíp lái 3 người được đặt trong khoang bọc thép phía trước thân xe, tách biệt hoàn toàn với khoang đạn - giải pháp tương tự các xe tăng hiện đại như T-14 Armata hay AbramsX. Cấu hình này giúp giảm nguy cơ thương vong khi xe bị xuyên giáp, đồng thời hạ thấp tiết diện mục tiêu.

Xe tăng Type 100 sử dụng cảm biến, hệ thống bảo vệ chủ động, hệ thống kỹ thuật số và kết nối mạng với UAV và các đơn vị khác. Ảnh: Bộ Quốc phòng Trung Quốc

Hỏa lực chính của xe là pháo nòng trơn 105mm sử dụng hệ thống nạp đạn tự động, tốc độ bắn 8-12 phát/phút, vận tốc đầu đạn khoảng 1.700m/giây. Dù cỡ nòng nhỏ hơn pháo 120mm chuẩn NATO, Type 100 được cho là vẫn đảm bảo khả năng xuyên giáp nhờ cải tiến thuốc phóng. Ngoài ra, xe tích hợp súng máy đồng trục QJY-201 7,62mm và trạm vũ khí điều khiển từ xa 12,7mm, tối ưu cho nhiệm vụ phòng vệ trước UAV và các mục tiêu bay thấp.

Điểm đột phá nằm ở hệ thống cảm biến hợp nhất: Radar mảng pha 360 độ, camera quang - hồng ngoại, cảnh báo laser và giao diện thực tế tăng cường hiển thị trực tiếp cho kíp lái. Nhờ đó, Type 100 có thể phát hiện tên lửa chống tăng và UAV ở khoảng cách vài km, đồng thời rút ngắn thời gian phản ứng tới 20-40% so với xe tăng thế hệ cũ.

Thay vì dựa vào giáp dày, xe sử dụng hệ thống bảo vệ chủ động GL-6 để đánh chặn đạn chống tăng và vũ khí tấn công đột nóc ở khoảng cách 10-30m. Kết hợp với động cơ lai diesel-điện công suất khoảng 1.500 mã lực, Type 100 đạt tốc độ 80km/giờ, có thể di chuyển “im lặng” ở chế độ điện – lợi thế lớn trong trinh sát và phục kích.

Quan trọng hơn, Type 100 hoạt động như một “nút chiến đấu” trong mạng lưới tác chiến, kết nối UAV, pháo binh và lực lượng tác chiến điện tử, cho phép tiêu diệt mục tiêu ngoài tầm nhìn trực tiếp. Điều này phản ánh xu hướng tác chiến đa miền, nơi xe tăng không còn chiến đấu đơn lẻ mà trở thành một phần của mạng lưới tác chiến số hóa, trong bối cảnh cạnh tranh quân sự công nghệ cao ngày càng gia tăng.

* Israel mua thêm máy bay chiến đấu F-35I và F-15IA

Theo DefenseNews, Chính phủ Israel vừa phê duyệt kế hoạch mua máy bay chiến đấu F-35I do Lockheed Martin sản xuất và F-15IA do Boeing sản xuất. Đây là bước đi đầu tiên trong kế hoạch xây dựng lực lượng của Israel kéo dài một thập kỷ tới.

Một chiếc F-35I Adir của Israel lăn bánh, sẵn sàng tham gia cuộc tập trận Red Flag tại Căn cứ Không quân Nellis, Nevada, ngày 15-3-2023. Ảnh: William R. Lewis/Không quân Mỹ

Theo Bộ Quốc phòng Israel, tổng giá trị các thương vụ ước tính lên tới hàng chục tỷ shekel, bao gồm cả chi phí tiếp nhận, hậu cần, phụ tùng và hỗ trợ toàn diện. Đây là một phần trong chương trình hiện đại hóa quy mô lớn với ngân sách dự kiến khoảng 350 tỷ shekel (118 tỷ USD), nhằm duy trì ưu thế quân sự tuyệt đối của Không quân Israel trong môi trường an ninh ngày càng phức tạp.

F-35I là máy bay chiến đấu tàng hình tích hợp hệ thống tác chiến điện tử, liên lạc và điều khiển nội địa. Máy bay có khả năng thâm nhập sâu vào lãnh thổ đối phương, đối phó với các hệ thống phòng không hiện đại. Với phi đội mới, tổng số F-35I của Israel dự kiến đạt khoảng 100 chiếc, gấp đôi hiện tại.

Trong khi đó, F-15IA, biến thể phát triển từ F-15EX, được thiết kế cho nhiệm vụ tấn công hạng nặng và tầm xa, với tải trọng vũ khí lên tới gần 15 tấn. Máy bay sở hữu radar tiên tiến và hệ thống điều khiển bay kỹ thuật số, cho phép mang số lượng lớn vũ khí dẫn đường chính xác trong các chiến dịch cường độ cao. Khi hoàn tất tiếp nhận, số lượng F-15IA của Israel cũng sẽ tăng lên khoảng 50 chiếc.

Các thương vụ này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng ở khu vực Trung Đông vẫn tiếp tục gia tăng.