Sắp xếp hệ thống cơ quan thanh tra về một đầu mối theo 2 cấp

Bỏ hoàn toàn quy định về Thanh tra Bộ, Tổng cục, Cục thuộc Bộ, Thanh tra sở, Thanh tra huyện

Trình bày Tờ trình, Tổng Thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong cho biết, dự án Luật Thanh tra (sửa đổi) được thực hiện theo hướng sắp xếp hệ thống cơ quan thanh tra tập trung, thống nhất, tinh gọn về một đầu mối theo 2 cấp ở Trung ương và địa phương; làm rõ, bổ sung quy định cụ thể về cơ chế kiểm soát quyền lực, mối quan hệ công tác của hệ thống thanh tra các cấp, giữa Thanh tra Chính phủ với các Bộ, ngành, địa phương, giữa Thanh tra tỉnh với các sở, ngành khi thực hiện sắp xếp, tinh gọn hệ thống các cơ quan thanh tra...

Quang cảnh phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Nhằm triển khai thực hiện Đề án sắp xếp hệ thống cơ quan thanh tra, dự thảo Luật Thanh tra (sửa đổi) lược bỏ hoàn toàn quy định về Thanh tra Bộ, Thanh tra Tổng cục, Cục thuộc Bộ, cơ quan thanh tra ở cơ quan thuộc Chính phủ, Thanh tra sở, Thanh tra huyện.

Các cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành chuyển sang thực hiện kiểm tra chuyên ngành.

Dự thảo Luật quy định các cơ quan thanh tra gồm: Thanh tra Chính phủ; Thanh tra tỉnh, TP trực thuộc Trung ương; Cơ quan thanh tra trong Quân đội nhân dân, Công an nhân dân, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Thanh tra Cơ yếu; Cơ quan thanh tra được thành lập theo điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên; quy định cụ thể về Thanh tra Bộ Công an, Thanh tra Bộ Quốc phòng, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước.

Tổng Thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong báo cáo tại phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Quy định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan thanh tra

Dự thảo Luật còn bổ sung nhiệm vụ cho các cơ quan thanh tra trong công tác phòng, chống lãng phí; bổ sung quy định về kiểm soát quyền lực trong hoạt động thanh tra.

Đồng thời, Thanh tra Chính phủ được bổ sung nhiệm vụ, quyền hạn thanh tra thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân thuộc quyền quản lý của bộ đối với bộ không có thanh tra bộ, thanh tra việc chấp hành pháp luật trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ không có Thanh tra Bộ.

Bên cạnh đó, bổ sung nhiệm vụ, quyền hạn cho Thanh tra tỉnh, bao gồm thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, đơn vị, cá nhân thuộc sở và UBND các cấp, thanh tra việc chấp hành pháp luật trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của các sở.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng phát biểu tại phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Báo cáo thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho biết, Ủy ban tán thành sửa đổi toàn diện Luật Thanh tra năm 2022.

Góp ý cụ thể, theo ông Hoàng Thanh Tùng, Ủy ban nhận thấy, dự thảo Luật quy định khái niệm thanh tra cơ bản kế thừa Luật Thanh tra hiện hành, tuy nhiên không quy định cụ thể hoạt động thanh tra bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành, đồng thời trong các điều, khoản cụ thể của dự thảo Luật cũng không đề cập tới hai loại hoạt động thanh tra này.

Theo đó, một số ý kiến đề nghị làm rõ trong nhiệm vụ của cơ quan thanh tra sau sắp xếp có tiếp tục giữ hai loại hoạt động thanh tra nói trên hay không. Nếu không còn hoạt động thanh tra chuyên ngành, thì có đáp ứng được yêu cầu thực tiễn hay không.

Nếu vẫn duy trì hoạt động thanh tra chuyên ngành, thì việc tiến hành hai loại hoạt động thanh tra này theo cùng một trình tự, thủ tục có phù hợp, khả thi không? Thanh tra Chính phủ có thực hiện thanh tra chuyên ngành không? 

Sau khi lắng nghe các ý kiến thảo luận, Tổng Thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong trao đổi thêm về những ý kiến liên quan tới nhiệm vụ, quyền hạn. Theo đó, trong dự thảo Luật quy định thống nhất chỉ có một hoạt động là thanh tra, không chia thành thanh tra hành chính, thanh tra chuyên ngành, để không bị lẫn sau khi kết thúc hoạt động thanh tra của các sở, ngành.

Qua thảo luận, về cơ bản, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành với nội dung dự thảo Luật do Chính phủ đề xuất.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đề nghị cần tiếp tục rà soát các nội dung quy định chuyển tiếp; rà soát, chỉnh lý các nội dung trong dự thảo Luật, bảo đảm đồng bộ, thống nhất.

VŨ DUNG