Tái hiện không gian văn hóa Đất Tổ trong khai mạc Lễ hội Đền Hùng 2026

Đến thời điểm này, sân khấu Chương trình nghệ thuật đặc biệt mang chủ đề “Linh thiêng nguồn cội - Đất Tổ Hùng Vương” đang được ê kíp gấp rút hoàn thiện. Chương trình diễn ra vào lúc 20 giờ ngày 17-4 (tức mùng 1 tháng 3 năm Bính Ngọ), tại Quảng trường Hùng Vương (phường Việt Trì, tỉnh Phú Thọ) hứa hẹn trở thành tâm điểm chú ý của cả nước.

Dự kiến, đêm khai mạc Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Bính Ngọ 2026 sẽ thu hút từ 15.000 đến 25.000 khán giả trực tiếp, tạo nên một biển người hướng về cội nguồn.

Phối cảnh sân khấu Chương trình nghệ thuật khai mạc Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Bính Ngọ 2026.

Điểm khác biệt lớn nhất của mùa lễ hội năm nay chính là bối cảnh Phú Thọ sau sáp nhập địa giới hành chính từ ba vùng đất: Phú Thọ, Hòa Bình và Vĩnh Phúc. Đây chính là bài toán hóc búa nhưng cũng đầy cảm hứng cho ê-kíp sáng tạo gồm nhà biên kịch Lê Thế Song và đạo diễn sân khấu Xuân Hồng. Làm sao để giữ vững "trục thiêng" của tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, nhưng vẫn phản chiếu được diện mạo văn hóa đa dạng, đa sắc của một vùng Đất Tổ vừa được mở rộng?

Câu trả lời nằm ở cấu trúc 3 chương: Linh thiêng nguồn cội, Về miền di sản và Phú Thọ vươn mình cùng đất nước. Tại đây, lịch sử không chỉ được tái hiện qua những trang sử cũ mà được kể bằng ngôn ngữ của thời đại.

Theo chia sẻ của nhà biên kịch Lê Thế Song, chương I của chương trình hứa hẹn sẽ "đánh thức" ký ức dân tộc thông qua các huyền tích: Con Rồng cháu Tiên, Thánh Gióng, Sơn Tinh - Thủy Tinh. Đặc biệt, lần đầu tiên, hành trình Vua Hùng tìm đất dựng đô được thể hiện bằng nghệ thuật trình diễn ánh sáng kết hợp lời bình nghệ thuật và không gian bán thực cảnh.

Tổng đạo diễn Xuân Hồng cho biết, việc sử dụng công nghệ trình diễn hiện đại không phải để phô trương kỹ xảo mà nhằm cụ thể hóa tầm nhìn mở nước của cha ông. Sự kết hợp giữa vũ đạo Tuồng truyền thống với kỹ thuật dàn dựng trên cao sẽ biến những câu chuyện huyền sử thành một trải nghiệm thị giác đầy xúc cảm, đưa khán giả đắm chìm vào không gian huyền thoại của kinh đô Văn Lang xưa.

Nếu chương I là chiều sâu lịch sử thì chương II - Về miền di sản là chiều rộng của văn hóa. Sự cộng hưởng giữa Hát Xoan (Phú Thọ), chiêng Mường (Hòa Bình) và Trống quân Đức Bác (Vĩnh Phúc) trên cùng một sân khấu chính là biểu tượng cho sự đoàn kết và hội tụ.

Điểm đáng quý trong tư duy dàn dựng của ê-kíp là đưa di sản vào đời sống biểu diễn thay vì trưng bày. Khoảng 200 diễn viên, bao gồm cả những nghệ nhân dân gian và các em học sinh tiểu học – những "hạt nhân" kế cận của các phường Xoan – sẽ cùng hòa nhịp. Tiếng chiêng Mường với bài Đập nàng Khọt hay điệu hát Trống quân sẽ được phối khí mới nhưng vẫn giữ nguyên bản sắc gốc, tạo nên một bản đồ văn hóa sống động của vùng Đất Tổ hôm nay.

Trong bối cảnh nhiều sự kiện chạy theo "ngôi sao" để thu hút truyền thông, Lễ hội Đền Hùng 2026 chọn lối đi riêng: Đặt niềm tin vào sức mạnh tổng thể của sân khấu và cộng đồng. Với quy mô lên tới hơn 600 người, trong đó chỉ có 50 diễn viên chuyên nghiệp, chương trình thực sự là một ngày hội của nhân dân.

Nhà biên kịch Lê Thế Song hướng dẫn các diễn viên tập luyện cho chương trình.

Sự góp mặt của các nghệ sĩ như NSND Trọng Bình hay NSND Trần Ly Ly (đạo diễn múa) đóng vai trò dẫn dắt, kết nối các đại cảnh. Điểm nhấn đầy xúc động dự kiến sẽ nằm ở phần kết, khi hàng ngàn khán giả tại Quảng trường cùng vỗ tay theo nhịp đồng dao: “Con cháu Tiên Rồng muôn đời gắn bó quê hương mình đó Phú Thọ vươn mình”. Khoảnh khắc không nhạc, chỉ có tiếng vỗ tay và tiếng lòng của người dân sẽ là sợi dây gắn kết thiêng liêng giữa quá khứ và hiện tại.

Với sự chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch  tỉnh Phú Thọ, chương trình nghệ thuật khai mạc Lễ hội Đền Hùng 2026 đang hoàn thiện những bước cuối cùng. Không chỉ là một đêm diễn, đây là nỗ lực kiến tạo một hình ảnh Phú Thọ mới: Trang nghiêm nhưng không cũ kỹ, giàu truyền thống nhưng đầy hơi thở tương lai.

Đền Hùng năm 2026, vì thế, không chỉ là nơi để trở về, mà còn là nơi để chúng ta nhìn thấy sức sống bền bỉ và sự chuyển mình mạnh mẽ của văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới.