Tỉ lệ hiến giác mạc tại Việt Nam còn thấp so với nhu cầu

Chiều 15-10, tại buổi tọa đàm "Chia sẻ kinh nghiệm thu nhận, điều phối giác mạc giữa Việt Nam và Singapore" do Bệnh viện Mắt Hà Nội 2 (Sở Y tế Hà Nội) tổ chức PGS,TS Nguyễn Thị Kim Tiến, Chủ tịch Hội vận động hiến, tặng mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam, nguyên Bộ trưởng Bộ Y tế, cho biết, trình độ ghép tạng của Việt Nam đã đạt ngang tầm khu vực và thế giới, nhưng tỉ lệ người đăng ký hiến tạng sau chết não thấp, trong khi đó, danh sách chờ ghép tạng tại các bệnh viện ngày càng tăng.

PGS,TS Nguyễn Thị Kim Tiến, Chủ tịch Hội vận động hiến, tặng mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam chia sẻ tại tọa đàm.

Theo Chủ tịch Hội vận động hiến, tặng mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam, hiện nay nhu cầu ghép giác mạc rất cao nhưng nguồn hiến tặng còn khan hiếm. Trong giai đoạn 2007-2023, cả nước có 45.000 đăng ký hiến tặng giác mạc, trong đó đã có 963 người tặng giác mạc sau khi qua đời của 20 tỉnh, thành phố trong cả nước. Trong khi đó, tại Việt Nam có khoảng 300.000 người mù cần được ghép giác mạc để tìm lại ánh sáng. Tuy nhiên, số người được ghép còn ít ỏi. Rất nhiều bệnh nhân vẫn đang phải sống trong cảnh mù lòa, chờ đợi vào nguồn giác mạc để ghép. 

Chia sẻ tại tọa đàm, bác sĩ Howard Cajucom-Uy, Phụ trách Ngân hàng Mắt Singapore, Phó chủ tịch Hiệp hội Ngân hàng Mắt châu Á nhấn mạnh, nhu cầu ghép giác mạc rất lớn nhưng đang gặp phải nhiều rào cản như phong tục tập quán, truyền thống và tôn giáo, tín ngưỡng văn hóa, sự thiếu hiểu biết/thờ ơ về việc hiến tặng giác mạc. Nhiều người vẫn còn nhận thức không đúng về luật pháp liên quan đến hiến tạng... Trong khi hiến tặng giác mạc không yêu cầu về không gian, việc thu nhận giác mạc có thể diễn ra ở bất cứ đâu, không ảnh hưởng đến yếu tố thẩm mĩ, việc thu nhận giác mạc không lấy đi toàn bộ nhãn cầu của người hiến tặng mà chỉ lấy 1 lớp màng mỏng giác mạc phía trước...

Quang cảnh tọa đàm "Chia sẻ kinh nghiệm thu nhận, điều phối giác mạc giữa Việt Nam và Singapore".

Về vấn đề này, TS Nguyễn Hoàng Phúc - Phó giám đốc Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia (Bộ Y tế) cho rằng, thực tế có nhiều rào cản làm giảm số lượng giác mạc được hiến tặng không chỉ ở Việt Nam mà còn nhiều nước trên thế giới. Do đó cần có hành lang pháp lý phù hợp với thực tại, cần đưa tiêu chí về hoạt động hiến ghép, mô tạng vào tiêu chí đánh giá của ngành y tế. Bởi ghép giác mạc hiện là phương pháp duy nhất và hiệu quả nhất giúp bệnh nhân bị tổn thương giác mạc có cơ hội phục hồi thị lực, đặc biệt là trong những trường hợp điều trị nội khoa không còn mang lại kết quả.

PGS,TS Hoàng Thị Minh Châu - Giám đốc ngân hàng Mô Bệnh viện Mắt Hà Nội cơ sở 2 nhận định, tọa đàm là tiền đề mở ra nhiều cơ hội hợp tác lâu dài với những quốc gia đi đầu về hoạt động của ngân hàng Mắt; tạo điều kiện cho các nhà hoạch định chính sách có thêm các góc nhìn rộng hơn trong hoạt động hiến, tặng giác mạc. Đây là bước đệm quan trọng để ngân hàng Mắt Việt Nam tiến xa hơn trên con đường phát triển, mang lại nhiều hy vọng cho bệnh nhân”.

Tin, ảnh: AN AN