Tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ không để Israel sáp nhập Bờ Tây

"Tôi sẽ không cho phép Israel sáp nhập Bờ Tây. Không, tôi sẽ không cho phép điều đó. Điều đó sẽ không xảy ra. Đã đủ rồi. Đã đến lúc dừng lại", Tổng thống Trump phát biểu với giới truyền thông tại Phòng Bầu dục trong Nhà Trắng, và thừa nhận rằng ông đã nói chuyện với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu về việc này.

CNN nhận định, tuyên bố của Tổng thống Trump cho thấy sự đồng thuận về quan điểm với nhiều quốc gia phương Tây và Arab, những nước đã cảnh báo rằng bất kỳ việc sáp nhập lãnh thổ nào của Israel cũng sẽ hủy hoại ý tưởng về một nhà nước Palestine.

Tổng thống Donald Trump tại Phòng Bầu dục hôm 25-9. Ảnh: Getty Images

Theo một số nguồn tin, tuyên bố của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi chính quyền của ông đề xuất với các nhà lãnh đạo Arab kế hoạch gồm 21 điểm nhằm chấm dứt xung đột ở Gaza. Kế hoạch mà Mỹ đề xuất bao gồm một số điểm mà nước này đã công khai, trong đó có việc trả tự do cho tất cả con tin Israel bị giam giữ ở Gaza và lệnh ngừng bắn vĩnh viễn tại đây. Nguồn tin cho biết kế hoạch này còn vạch ra một khuôn khổ về cách thức quản lý Gaza và bao gồm đề xuất về việc Israel dần dần rút khỏi Gaza.

Trước đó, ông Trump được cho là đã đưa ra cam kết tương tự trong cuộc gặp các nhà lãnh đạo Arab và Hồi giáo cách đây vài ngày bên lề kỳ họp của Đại hội đồng Liên hợp quốc.

Một nhà ngoại giao khu vực nói với CNN, mặc dù các nhà lãnh đạo khu vực tán thành phần lớn kế hoạch của ông Trump, họ vẫn cho rằng việc Israel không sáp nhập Bờ Tây phải nằm trong bất kỳ kế hoạch cuối cùng nào cho Gaza.

Cũng theo CNN, Bộ trưởng Ngoại giao Saudi Arabia, Hoàng tử Faisal bin Farhan Al Saud, cho biết ông tin rằng Tổng thống Trump hiểu rất rõ những rủi ro và nguy hiểm của việc Israel sáp nhập Bờ Tây, đồng thời nói thêm rằng việc sáp nhập không chỉ gây ra rủi ro cho tiềm năng hòa bình ở Gaza, mà còn cho bất kỳ nền hòa bình bền vững nào.

Về phần mình, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron mới đây phát biểu với truyền thông Pháp rằng, việc Israel sáp nhập Bờ Tây sẽ là "lằn ranh đỏ" đối với Mỹ và sẽ đánh dấu sự kết thúc của Hiệp định Abraham-hiệp định mang tính bước ngoặt được ký vào năm 2020, theo đó Israel bình thường hóa quan hệ với 3 quốc gia Arab. Trong cuộc trò chuyện với ông Trump hồi đầu tuần, ông Macron cho biết người đứng đầu Nhà Trắng đã nói rõ rằng "người châu Âu và người Mỹ cùng chung quan điểm" về vấn đề này.

Tương tự, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), một bên ký kết chính của Hiệp định Abraham, cũng công khai kêu gọi Israel không sáp nhập Bờ Tây. Kể từ khi hiệp định này ra đời, UAE tuyên bố việc Israel sáp nhập Bờ Tây sẽ là "lằn ranh đỏ" và sẽ "chấm dứt việc theo đuổi hội nhập khu vực".

Trong khi đó, hãng thông tấn AFP cho rằng, Chính phủ Israel đang xem xét sáp nhập Bờ Tây nhằm đáp trả hàng loạt quốc gia, bao gồm cả Anh và Pháp, sau khi những nước này công nhận Nhà nước Palestine. Truyền thông Israel thì cho rằng việc đương kim Tổng thống Mỹ công khai phản đối sẽ khiến kế hoạch của Israel bị dập tắt, bởi nếu không được Washington ủng hộ, Tel Aviv khó có thể xúc tiến việc sáp nhập.

ANH VŨ