Bệ phóng để văn hóa Việt vươn tầm

05/07/2025, 09:19

Việc hợp nhất nhiều tỉnh, thành phố cũng như vận hành chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1-7 không chỉ là một bước cải cách bộ máy đơn thuần, mà còn là cơ hội chiến lược để văn hóa Việt Nam vươn lên tầm cao mới. Bởi lẽ, văn hóa không chỉ là “phần hồn” của mỗi vùng đất, mà còn là chất keo gắn kết cộng đồng và nguồn lực nội sinh cho phát triển bền vững.

Nhiều người có lẽ vẫn đang trăn trở, liệu bản sắc văn hóa có bị mai một khi địa giới hành chính thay đổi? Thực tế, nếu có tầm nhìn và định hướng đúng đắn, hợp nhất sẽ không xóa nhòa đặc trưng, mà ngược lại, mở ra cơ hội giao thoa, làm mới và lan tỏa các giá trị văn hóa.

Lễ hội Tràng An tưởng nhớ, tri ân Đức Thánh Quý Minh Đại Vương, một trong ba vị tướng thời Hùng Vương có công trấn ải Sơn Nam, bảo vệ vùng đất Hoa Lư; là sản phẩm văn hóa - du lịch đặc sắc thu hút du khách đến với Tràng An, Ninh Bình.

Hãy thử hình dung, các lễ hội làng, trò diễn dân gian, hay loại hình nghệ thuật truyền thống, khi được kết nối liên vùng, có thể nâng tầm quy mô và sức hấp dẫn. Sự liên kết giống như sức mạnh của một bó đũa, tạo động lực cho văn hóa vượt qua rào cản địa phương, trở thành nguồn lực trong du lịch, truyền thông và các ngành công nghiệp sáng tạo.

Lấy ví dụ các vùng hợp nhất như Lâm Đồng - Bình Thuận - Đắk Nông hay Ninh Bình - Nam Định - Hà Nam... đang hé lộ tiềm năng lớn. Những khu vực này, với đa dạng di sản vật thể và phi vật thể, âm nhạc, lễ hội và thủ công mỹ nghệ đặc trưng, có thể định vị thành các trung tâm sáng tạo mới, nơi chuỗi giá trị văn hóa đa ngành được hình thành, gắn kết chặt chẽ với sự phát triển kinh tế địa phương.

Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại - Hát Xoan, Phú Thọ luôn được người dân gìn giữ, phát huy và đang là loại hình di sản trình diễn độc đáo phục vụ khách du lịch đến với đất Tổ.

Tại thời điểm này rất cần “bàn tay tái cấu trúc” giỏi, có tầm nhìn, để tạo không gian văn hóa, các trung tâm sáng tạo, vùng công nghiệp văn hóa - du lịch quy mô lớn hơn. Điều này không chỉ giúp Việt Nam bảo tồn di sản, mà còn chủ động đưa bản sắc ra thế giới một cách mạnh mẽ hơn.

Quan trọng hơn cả, cuộc cải cách này đặt ra một câu hỏi thời đại: Chúng ta, mỗi công dân, mỗi nghệ sĩ, mỗi cán bộ, đã sẵn sàng để đổi thay, để giữ gìn và thắp sáng di sản văn hóa dân tộc trong một chặng đường mới?

Nếu câu trả lời là “có”, thì đây chính là bệ phóng để văn hóa truyền thống vươn tầm, sống động giữa nhịp đập hiện đại, khẳng định vị thế của đất nước trong dòng chảy phát triển toàn cầu.

Bài và ảnh: HÀ ANH