Bộ Y tế yêu cầu tỉnh Thanh Hóa và Đắk Lắk chủ động phòng, chống bệnh Whitmore

Bộ Y tế dự báo tới đây tiếp tục ghi nhận thêm trường hợp mắc Whitmore, nhất là tại các khu vực có điều kiện vệ sinh môi trường bị ô nhiễm thuận lợi cho vi khuẩn sinh sôi, phát triển.

Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, theo báo cáo của Bệnh viện Nhi Trung ương và của hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm đã ghi nhận một số trường hợp mắc bệnh Whitmore (tên gọi khác là bệnh Melioidosis) do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây ra, trong đó có 2 trường hợp là trẻ em tại thị xã Nghi Sơn, huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa và một trường hợp là người lớn tại huyện Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk.

Vi khuẩn gây bệnh Whitmore có trong đất, nước nhiễm khuẩn và xâm nhập vào cơ thể qua da, qua vết thương hở. Ảnh: congannhandan.vn

Trường hợp thứ nhất là một thiếu niên 15 tuổi chuyển lên Bệnh viện Nhi Trung ương vào ngày thứ 12 của bệnh, sau khi đã điều trị ở 2 bệnh viện địa phương. Tại thời điểm nhập viện, bệnh nhân trong tình trạng rất nặng, phổi tổn thương, suy hô hấp, vẫn còn ban sẩn xuất huyết ở 2 bàn tay, tiếp tục được thở máy, duy trì vận mạch. Bác sĩ chẩn đoán trẻ bị sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng.

Theo lời kể từ gia đình bệnh nhân này, 2 ngày trước khi khởi phát triệu chứng, bé đi học về và bị dầm nước mưa. Sau đó bé sốt cao liên tục 4 ngày, ho, nổi sẩn ban kèm đau tức ngực phải, đau bụng phải vào viện cấp cứu.

Trường hợp thứ hai là một bệnh nhi 10 tuổi ở Nông Cống, khởi đầu với biểu hiện sốt, sưng đỏ vùng mang tai. Bệnh viện địa phương chẩn đoán bé viêm tuyến nước bọt mang tai phải và điều trị 20 ngày nhưng không đỡ. Sau đó trẻ được chuyển đến bệnh viện tuyến tỉnh điều trị thêm gần 30 ngày. Tuy nhiên, vùng má phải tổn thương vẫn viêm và rỉ dịch mủ, xuất hiện thêm cục to đau sau tai.

Đầu tháng 11, bé được chuyển ra Bệnh viện Nhi Trung ương, được chích rạch khối áp xe. Kết quả cấy dịch mủ phát hiện bé nhiễm khuẩn gây bệnh Whitmore. 

Còn trường hợp ở huyện Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk là phụ nữ, 40 tuổi, đau bụng từ hồi giữa tháng 10, phẫu thuật tại Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên điều trị áp xe lá lách. Nửa tháng sau, chị vẫn tái phát đau bụng và trở lại bệnh viện. Bác sĩ chẩn đoán chị mắc bệnh Whitmore trên nền đái tháo đường type 2.

Whitmore tuy là bệnh không thường gặp, không gây thành dịch, nhưng bệnh cảnh thường tiến triển nặng, có tỷ lệ tử vong cao, nhất là ở những đối tượng có nguy cơ cao. Điều kiện vệ sinh môi trường bị ô nhiễm sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn sinh sôi, phát triển, nên có thể tiếp tục ghi nhận thêm nhiều trường hợp mắc bệnh Whitmore.

Bệnh có biểu hiện lâm sàng rất đa dạng, khó chẩn đoán và có thể tử vong nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, đặc biệt ở những người có bệnh nền như tiểu đường, bệnh gan, thận, phổi mạn tính, suy giảm miễn dịch...

Bệnh được điều trị bằng cách sử dụng các kháng sinh có nhạy cảm với các chủng B. pseudomallei và điều trị các triệu chứng, biến chứng kèm theo, đồng thời chăm sóc, điều dưỡng phục hồi sức khỏe cho người bệnh. Hiện chưa có vaccine phòng bệnh Whitmore.

Bộ Y tế khuyến cáo người dân các biện pháp phòng bệnh chủ yếu là đảm bảo vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường, sử dụng bảo hộ lao động khi làm việc có tiếp xúc với đất, nước bị nhiễm khuẩn hoặc trong môi trường không đảm bảo vệ sinh; không tắm gội, bơi, ngụp lặn ở các ao, hồ, sông tại/gần nơi bị ô nhiễm; làm sạch hoàn toàn vết rách da, trầy xước hoặc bỏng bị nhiễm bẩn và thực hiện ăn chín, uống sôi…

THÁI SƠN