Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Giám sát nhằm kiến tạo sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới

Sáng 6-8, tại Nhà Quốc hội, Diễn đàn về hoạt động giám sát của Quốc hội lần đầu tiên được Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức với chủ đề "Giám sát của Quốc hội để kiến tạo phát triển". Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn-Trưởng Ban Chỉ đạo Diễn đàn chủ trì và cùng các Phó chủ tịch Quốc hội, Phó thủ tướng Chính phủ điều hành diễn đàn.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cùng các đại biểu tham dự diễn đàn.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cùng các đại biểu tham quan, xem tư liệu về các hoạt động giám sát của Quốc hội.

Giám sát phải đi vào thực chất, để kiến tạo, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ, căn cứ Hiến pháp, Luật Tổ chức Quốc hội, để bảo đảm gắn kết chặt chẽ hoạt động giám sát với việc thực hiện chức năng lập pháp và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, đây là lần đầu tiên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức Diễn đàn của Quốc hội về hoạt động giám sát.

Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ, hoạt động giám sát đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ đạo từ năm 1946. Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã đi giám sát nhiều cuộc ở những địa bàn quan trọng về kinh tế - xã hội, gần dân, sát dân để hiểu dân. Các Chủ tịch Quốc hội qua các thời kỳ cũng đều rất coi trọng và tiến hành nhiều hoạt động giám sát, cho rằng giám sát là để kiến tạo, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì diễn đàn.

Thời gian qua, Quốc hội Khóa XV rất quan tâm đến công tác giám sát, tiến hành nghiêm túc, chất lượng. Trong đó, chất vấn trở thành một hình thức giám sát hiệu quả trong hoạt động của Quốc hội, thu hút sự quan tâm, theo dõi của nhân dân. Các kỳ họp của Quốc hội đều tiến hành hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn. Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban cũng tiến hành các hoạt động giải trình về những vấn đề cử tri và nhân dân quan tâm… Cùng với đó, hoạt động giám sát thể hiện rõ quan điểm đồng hành của Quốc hội với Chính phủ, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Chủ tịch Quốc hội cho biết, chiều 5-8, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chủ trì phiên họp của Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật, rà soát thể chế liên quan đến các bộ, ngành, Chính phủ, Quốc hội, xem xét các luật, nghị định, thông tư nào có vướng mắc để tháo gỡ. Bên cạnh những kết quả đạt được, Chủ tịch Quốc hội cũng chỉ rõ, hoạt động giám sát của Quốc hội còn có những hạn chế, khó khăn, vướng mắc.

Nêu rõ tính cấp thiết phải nâng cao chất lượng hoạt động giám sát, Chủ tịch Quốc hội cho biết, tại các kỳ họp gần đây của Quốc hội khóa XV đã ban hành số lượng lớn các luật, Nghị quyết; cùng với những đổi mới trong Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, trong đó phân cấp, phân quyền mạnh mẽ cho Chính phủ và chính quyền địa phương theo tinh thần "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm"; yêu cầu quản lý nhà nước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp cũng đặt ra một số vấn đề mới. Cùng với đó, hiện nay kinh tế - xã hội chuyển biến liên tục đòi hỏi luật, nghị định, thông tư phải được điều chỉnh kịp thời cho phù hợp tình hình thế giới, tình hình trong nước…

Nhấn mạnh điều này, Chủ tịch Quốc hội đặt vấn đề: "Điều đó đặt ra yêu cầu hoạt động giám sát của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội phải đi vào thực chất để giám sát luật, nghị định, thông tư xem luật đã ban hành thì nghị định, thông tư có được ban hành kịp thời không, có trúng với quy định của luật không? Đây là vấn đề chúng ta phải làm thường xuyên".

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu khai mạc diễn đàn.

Để hoạt động giám sát của Quốc hội phát huy vai trò hơn nữa, Chủ tịch Quốc hội cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp thu ý kiến của các đại biểu để nghiên cứu, sửa đổi Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND sẽ trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ Mười, Quốc hội khóa XV tới đây, bảo đảm các nghị quyết giám sát được thực hiện nghiêm túc trong thực tiễn.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu quán triệt tinh thần trong phát biểu Phiên khai mạc Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội khóa XV của Tổng Bí thư Tô Lâm về việc "cần sớm nghiên cứu xác định rõ phương pháp, hình thức giám sát tối cao của Quốc hội phù hợp thực tiễn, tránh trùng với hoạt động của các cơ quan Nhà nước khác gây lãng phí. Tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động chất vấn, giải trình, giám sát văn bản pháp luật; chú trọng theo dõi, xem xét, đôn đốc việc thực hiện các kiến nghị sau giám sát".

Chủ tịch Quốc hội đề nghị các diễn giả và đại biểu tham gia trao đổi, thảo luận tập trung, đi thẳng vào các nội dung trọng tâm, đề xuất những giải pháp cụ thể và thiết thực. Các cơ quan thông tấn, báo chí đưa tin, tổng thuật đầy đủ, chính xác, khách quan diễn biến của Diễn đàn. Kết thúc Diễn đàn, Ban Tổ chức sẽ xây dựng Báo cáo tổng thuật gửi tới Quốc hội, Chính phủ, các Bộ, Ban, ngành và địa phương để kịp thời phục vụ việc sửa đổi toàn diện Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội, HĐND và sửa đổi, bổ sung các văn bản pháp luật có liên quan.

Hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật về hoạt động giám sát

Chủ tịch Quốc hội tin tưởng, diễn đàn sẽ nhận được nhiều ý kiến trí tuệ, tâm huyết, trách nhiệm của các đại biểu Quốc hội, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà nghiên cứu, đóng góp tích cực hoàn thiện thể chế liên quan đến hoạt động giám sát trong giai đoạn mới của đất nước, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Quang cảnh diễn đàn.

Diễn ra trong một ngày, diễn đàn sẽ có 2 phiên chuyên đề với các chủ đề: "Hoạt động giám sát của Quốc hội góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước" và "Hoạt động giám sát của Quốc hội góp phần hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật".

Diễn đàn tập trung triển khai hiệu quả các định hướng, quan điểm mới theo Nghị quyết của Trung ương về đổi mới hoạt động giám sát của Quốc hội; xác định trọng tâm giám sát của nhiệm kỳ tiếp theo để thực hiện có hiệu quả chủ trương, nghị quyết của Đảng, đặc biệt là "bộ tứ Nghị quyết chiến lược" bao gồm: Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân.

Các đại biểu phát biểu tại diễn đàn.

Diễn đàn cũng sẽ đánh giá toàn diện về hoạt động giám sát của Quốc hội thời gian qua, nhất là những điểm cải tiến, đổi mới, những vấn đề đặt ra trong thực tiễn triển khai hoạt động giám sát, các kiến nghị, giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động giám sát của Quốc hội. Qua đó, tiếp tục cung cấp các luận cứ khoa học, thực tiễn phục vụ việc sửa đổi toàn diện Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 10, góp phần đồng hành cùng Chính phủ phát triển đất nước, nhất là trong bối cảnh tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

VŨ DUNG