Đảng Cộng hòa Mỹ chia rẽ vì gói viện trợ khoảng 95 tỷ USD

ABC News ngày 21-4 cho hay, ngay sau khi dự luật cung cấp gói viện trợ khoảng 95 tỷ USD được Hạ viện thông qua, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã bày tỏ cảm ơn các thành viên Hạ viện và khẳng định gói viện trợ đến vào "điểm uốn quan trọng" đối với Ukraine và Israel: “Dự luật được thông qua vào thời điểm vô cùng cấp bách, khi Israel phải đối mặt với các cuộc tấn công chưa từng có từ Iran và Ukraine đang tiếp tục bị Nga bắn phá”. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng chỉ rõ trong gói viện trợ này bao gồm cả “viện trợ nhân đạo cực kỳ cấp thiết cho Gaza, Sudan và Haiti”. Tổng thống Biden ca ngợi hành động của các nghị sĩ Hạ viện và các nhà lập pháp lưỡng đảng, những người "đã bỏ phiếu để đặt an ninh quốc gia của chúng ta lên hàng đầu", đồng thời kêu gọi Thượng viện nhanh chóng đệ trình gói viện trợ để Tổng thống ký thành luật, để “chúng ta có thể nhanh chóng gửi vũ khí, thiết bị đến Ukraine nhằm đáp ứng nhu cầu khẩn cấp của họ trên chiến trường”.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson phát biểu với giới truyền thông tại tòa nhà Quốc hội Mỹ sau cuộc bỏ phiếu ngày 20-4. Ảnh: Reuters

Tuy nhiên, việc Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson thúc đẩy Hạ viện do Đảng Cộng hòa chiếm đa số thông qua gói viện trợ đã khiến một số thành viên cực hữu trong phe Cộng hòa tức giận, gây ra mối đe dọa ngày càng tăng, có khả năng làm lung lay chiếc ghế Chủ tịch Hạ viện của ông Johnson. Nghị sĩ Paul Gosar tuyên bố sẽ tham gia một phong trào nhằm lật đổ ông Johnson ngay khi dự luật cung cấp gói viện trợ được ký thành luật. Tháng trước, nghị sĩ Marjorie Taylor Greene cũng đưa ra kiến nghị tương tự, cáo buộc Chủ tịch Hạ viện Johnson "đứng về phe Dân chủ" sau khi ông thúc đẩy các nỗ lực phê duyệt ngân sách nhằm tránh việc Chính phủ Mỹ phải đóng cửa một phần. Nghị sĩ Thomas Massie thậm chí còn kêu gọi ông Johnson từ chức Chủ tịch Hạ viện.

Nhiều nghị sĩ phe Cộng hòa bày tỏ thất vọng khi các gói viện trợ nước ngoài tiếp tục được thông qua, trong khi vấn đề nhập cư đang gây căng thẳng cho nước Mỹ vẫn không được giải quyết. "Chúng ta cần một Chủ tịch Hạ viện đặt nước Mỹ lên trên hết, thay vì tuân theo những yêu cầu liều lĩnh của những kẻ hiếu chiến, những kẻ theo chủ nghĩa mới và tổ hợp công nghiệp quân sự kiếm được hàng tỷ USD từ một cuộc chiến tranh tốn kém và bất tận cách đó nửa vòng trái đất", ABC News dẫn lời nghị sĩ Gosar.   

Tại Hạ viện, khoản viện trợ cho Ukraine được thông qua với tỷ lệ 311 phiếu thuận, 112 phiếu chống. Điều đáng chú ý là có tới 112 thành viên Đảng Cộng hòa phản đối dự luật này, so với 101 người ủng hộ.

Khoản viện trợ dành cho Israel được thông qua với tỷ lệ 366 phiếu thuận, 58 phiếu chống thuộc về 37 nghị sĩ Đảng Dân chủ và 21 nghị sĩ Đảng Cộng hòa. Reuters nhận định, cuộc bỏ phiếu bộc lộ những rạn nứt trong Quốc hội Mỹ đối với sự ủng hộ dành cho Israel. Những tháng gần đây chứng kiến các thành viên Đảng Dân chủ bày tỏ sự tức giận với Chính phủ Israel và việc nước này tiến hành cuộc chiến tàn khốc ở Gaza.

Trong khi đó, một số thành viên Đảng Cộng hòa theo đường lối cứng rắn lên tiếng phản đối mạnh mẽ việc tiếp tục viện trợ cho Ukraine, khi cho rằng chính nước Mỹ còn đang phải gánh khoản nợ quốc gia trị giá 34 nghìn tỷ USD. Những nghị sĩ này đã nhiều lần đe dọa phế truất ông Johnson, người trở thành Chủ tịch Hạ viện vào tháng 10 năm ngoái, sau khi người tiền nhiệm Kevin McCarthy bị những người theo đường lối cứng rắn trong đảng lật đổ.

Việc thông qua dự luật gói cung cấp viện trợ khoảng 95 tỷ USD được các nhà thầu quốc phòng Mỹ mong ngóng và theo dõi sát sao, bởi họ là những người hưởng lợi với các hợp đồng “kếch xù” cung cấp vũ khí, thiết bị quân sự cho Ukraine và các đối tác khác của Washington.

HÀ PHƯƠNG