Đề xuất giảm trừ 47 triệu đồng chi phí y tế, giáo dục cho người nộp thuế thu nhập cá nhân

Nội dung này được nêu tại Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân do Bộ Tài chính chủ trì xây dựng.

Theo quy định tại khoản 2 Điều 11 Luật Thuế thu nhập cá nhân: Cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công với khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế, người phụ thuộc của người nộp thuế được giảm trừ vào thu nhập trước khi tính thuế theo mức do Chính phủ quy định.

Căn cứ thực tế chi tiêu cho y tế, giáo dục - đào tạo bình quân giai đoạn 2016-2024, Bộ Tài chính xây dựng 2 phương án cụ thể nội dung trên như sau:

- Phương án 1: Người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc của người nộp thuế bao gồm:

a) Các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả không quá 20 triệu đồng/năm.

b) Các khoản chi cho giáo dục - đào tạo tại cơ sở giáo dục - đào tạo trong nước không quá 21 triệu đồng/năm, cụ thể: Khoản tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học theo quy định của pháp luật về giáo dục - đào tạo và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục - đào tạo.

- Phương án 2: Người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc của người nộp thuế bao gồm:

a) Các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả không quá 23 triệu đồng/năm.

b) Các khoản chi cho giáo dục - đào tạo tại cơ sở giáo dục - đào tạo trong nước không quá 24 triệu đồng/năm, cụ thể: Khoản tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học theo quy định của pháp luật về giáo dục - đào tạo và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục - đào tạo.

Công nhân làm việc tại Nhà máy Samsung Electronics, Khu công nghiệp Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Ảnh minh họa: baobacninhtv.vn

Bộ Tài chính tính toán, với đề xuất nêu trên, phương án 1 đối với mức giảm trừ y tế tối đa gấp 2 lần mức chi tiêu bình quân cho y tế nội trú của cá nhân trong năm 2024 và đối với số giảm trừ cho giáo dục - đào tạo gấp 2,2 lần mức chi tiêu bình quân cho giáo dục - đào tạo của cá nhân trong năm 2024.

Còn phương án 2 có tính toán đến dự trù cho các năm tiếp theo thì mức giảm trừ y tế tối đa gấp 2,3 lần mức chi tiêu bình quân cho y tế nội trú của cá nhân trong năm 2024 và đối với số giảm trừ cho giáo dục - đào tạo đã gấp 2,5 lần mức chi tiêu bình quân cho giáo dục - đào tạo của cá nhân trong năm 2024.

Việc áp dụng quy định này sẽ góp phần làm giảm nghĩa vụ thuế cho tất cả những người nộp thuế có phát sinh chi phí y tế, giáo dục - đào tạo, trong đó những người nộp thuế ở các bậc thuế thấp sẽ được giảm thuế với tỷ lệ cao hơn.

Với dự kiến nêu trên, trong trường hợp mỗi người nộp thuế có 1 người phụ thuộc và phát sinh các khoản chi phí y tế, giáo dục - đào tạo thì với phương án 2, cá nhân có thể được giảm trừ các khoản sau (chưa kể các khoản giảm trừ cho bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp... của người nộp thuế không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân):

(1) Giảm trừ cho bản thân 15,5 triệu đồng/tháng x 12 tháng + (2) Giảm trừ cho người phụ thuộc 6,2 triệu đồng/người/tháng x 12 tháng + (3) Giảm trừ cho y tế là 23 triệu đồng/năm + (4) Giảm trừ cho giáo dục - đào tạo là 24 triệu đồng/năm = 307,4 triệu đồng/năm.

Mức này gấp gần 2,45 lần mức thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam năm 2025 là 125,5 triệu đồng/người/năm.

Theo Bộ Tài chính, nếu áp dụng theo phương án 2 thì tổng mức giảm thu ngân sách khoảng 7.697 tỷ đồng/năm. Tuy nhiên, việc thực hiện giải pháp này sẽ góp phần giảm chi phí y tế, giáo dục - đào tạo cho người nộp thuế, thể hiện sự hỗ trợ, chia sẻ của Nhà nước với người dân.

Bộ Tài chính cũng cho biết, trường hợp cá nhân có phát sinh chi phí giáo dục, y tế và được áp dụng tối đa mức giảm trừ cho y tế, giáo dục - đào tạo theo Dự thảo Nghị định thì người nộp thuế có thu nhập 28 triệu đồng/tháng, có 1 người phụ thuộc vẫn chưa phải nộp thuế sau khi trừ các khoản giảm trừ. Trường hợp này, người nộp thuế phải có thu nhập trên 28,63 triệu đồng/tháng mới phải nộp thuế với mức thuế suất bắt đầu từ 5%.

Ngoài ra, Bộ Tài chính cũng cho rằng, về lâu dài, chính sách này sẽ góp phần khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào y tế và giáo dục - đào tạo, từ đó nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy sự phát triển của các ngành dịch vụ liên quan và góp phần tăng năng suất lao động, giảm gánh nặng thuế, tăng thu nhập khả dụng và tạo động lực chi tiêu nhiều hơn cho chăm sóc sức khỏe và học tập, qua đó, nâng cao chất lượng cuộc sống và phúc lợi xã hội.

Từ những tính toán trên, Bộ Tài chính đề xuất Chính phủ áp dụng phương án 2.