Giảm thủ tục hành chính để tiết kiệm cho nông dân, doanh nghiệp

Mạnh tay cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính

Trò chuyện với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, anh Trương Văn Đức, một nông dân kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật ở xã An Bình, tỉnh Vĩnh Long, hồ hởi chia sẻ: "Từ ngày 1-7-2026, Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP đã cắt giảm TTHC đối với 2 ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, gồm: Kinh doanh dịch vụ bảo vệ thực vật; kinh doanh dịch vụ khảo nghiệm giống cây trồng. Như vậy, nông dân kinh doanh loại dịch vụ này sẽ được thuận lợi hơn, đồng thời góp phần giúp sản xuất nông nghiệp của nông dân tốt hơn trước đây".

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN-MT) Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết: Thời gian qua, Bộ NN-MT đã rà soát, cắt giảm 83 TTHC thuộc phạm vi quản lý của Bộ và 119 TTHC cấp Bộ. Cắt giảm, đơn giản hóa 355/845 điều kiện kinh doanh (đạt 42%); bãi bỏ 21/49 ngành nghề kinh doanh có điều kiện... Nhờ đó, Bộ NN-MT đã cắt giảm 8.987 ngày giải quyết TTHC, tương ứng giảm 53,39%; tiết kiệm khoảng 5.310 tỷ đồng chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp, tương ứng giảm 54,73%. Số TTHC cấp Bộ giảm từ 267 xuống còn 148, chỉ chiếm 26,67% tổng số TTHC thuộc phạm vi quản lý. Đồng thời, Bộ đã thực hiện phân quyền, phân cấp 58 TTHC thuộc 9 lĩnh vực; bãi bỏ 108 TTHC thuộc 16 lĩnh vực; đơn giản hóa 88 TTHC thuộc 10 lĩnh vực. Bộ NN-MT đã bãi bỏ 13/40 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, thu hẹp 3 ngành, nghề; tỷ lệ cắt giảm đạt 36,25%, vượt yêu cầu tối thiểu 30% mà Trung ương yêu cầu. Những thay đổi này trải rộng trên nhiều lĩnh vực như: Trồng trọt, bảo vệ thực vật, chăn nuôi, thú y, thủy sản, môi trường, đất đai, lâm nghiệp, thủy lợi, khoa học-công nghệ, biến đổi khí hậu, biển và hải đảo.

Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát biểu tại diễn đàn đối thoại về thủ tục hành chính, thủ tục kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp, môi trường năm 2026.  Ảnh: Vũ Việt

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh: Những con số này khẳng định hướng đi đúng, thực chất với sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ NN-MT, nhưng đây không phải là điểm dừng. Cải cách phải đi vào thực chất, không chỉ đo bằng số lượng thủ tục được cắt giảm, số lượng thủ tục được phân quyền, phân cấp mà phải đo bằng sự thuận lợi, hài lòng của người dân, doanh nghiệp, sự chủ động của địa phương và hiệu quả quản lý của Nhà nước.

Mặc dù có nhiều chuyển biến tích cực trong việc cắt, giảm, đơn giản hóa TTHC thời gian qua nhưng những bất cập về TTHC trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường vẫn còn tồn tại. Bà Bùi Đặng Duyên Mai, Giám đốc Đối ngoại, Truyền thông và Phát triển bền vững Coca-Cola Việt Nam và Campuchia cho hay: "Doanh nghiệp hiện gặp vướng mắc trong việc giải ngân các nguồn tài trợ quốc tế cho các chương trình phát triển nông nghiệp".

Lấy ví dụ cụ thể với một chương trình trị giá khoảng 2 triệu USD trong 3 năm nhằm hỗ trợ nâng cao thu nhập cho nông dân tại Bạc Liêu (nay là tỉnh Cà Mau) và Sóc Trăng (nay là TP Cần Thơ), thời gian giải ngân giữa các địa phương có sự chênh lệch lớn. Tại Bạc Liêu mất khoảng 6 tháng, trong khi tại Sóc Trăng kéo dài gần 1 năm. Sự chậm trễ giải ngân do vướng các TTHC có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ chung của dự án, thậm chí có nguy cơ làm gián đoạn các gói tài trợ tiếp theo. Do đó, bà Mai kiến nghị các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ NN-MT tăng cường phối hợp để đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian giải ngân các nguồn tài trợ quốc tế. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp triển khai hiệu quả các chương trình hỗ trợ mà còn góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững.

Cải cách, cắt giảm thủ tục hành chính phải thực chất

Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp, thước đo của cải cách không nằm ở việc cắt giảm được bao nhiêu phần trăm TTHC hay điều kiện kinh doanh, mà quan trọng hơn là mức độ thuận lợi thực chất người dân và doanh nghiệp cảm nhận được trong quá trình thực hiện.

Giống cà phê chịu hạn được trồng tại tỉnh Đắk Lắk.

Từ những ý kiến của doanh nghiệp, thời gian tới, Bộ NN-MT sẽ rà soát lại toàn bộ quy trình tiếp nhận, xử lý và phản hồi kiến nghị. Đồng thời, các đơn vị chuyên môn được yêu cầu tiếp tục nghiên cứu, đánh giá, rà soát các quy định còn bất cập để mạnh dạn đề xuất sửa đổi hoặc bãi bỏ. Đối với những thủ tục, giấy phép hay điều kiện kinh doanh đã được doanh nghiệp phản ánh nhiều năm nhưng vẫn gây khó khăn cần được xem xét một cách nghiêm túc, trên tinh thần giữ lại những quy định thực sự cần thiết, mạnh dạn loại bỏ những nội dung không còn phù hợp với thực tiễn.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cũng khẳng định, Bộ NN-MT sẽ tiếp tục chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, từ quản lý bằng giấy phép sang quản lý bằng tiêu chuẩn, quy chuẩn. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi phải bảo đảm thực chất, không để xảy ra tình trạng bỏ một thủ tục nhưng lại phát sinh thêm các yêu cầu, tiêu chuẩn mới làm tăng gánh nặng tuân thủ cho doanh nghiệp. Đồng thời, Bộ NN-MT sẽ tiếp tục duy trì các kênh đối thoại thường xuyên với doanh nghiệp và hiệp hội, không chỉ thông qua các hội nghị định kỳ mà cả trong quá trình xử lý công việc hằng ngày.