Minh bạch hóa thị trường xuất khẩu lao động

Ứng dụng công nghệ để bảo vệ người lao động

Cục Quản lý lao động ngoài nước (DOLAB), Bộ Nội vụ vừa phối hợp với Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) khai trương ứng dụng “Việc làm ngoài nước DOLAB-JICA” (DJ app), đánh dấu bước tiến mới trong hỗ trợ người lao động Việt Nam tiếp cận việc làm ở nước ngoài một cách trực tiếp, minh bạch và miễn phí. 

 Lâu nay, người lao động muốn tìm việc ở nước ngoài thường bị các bên trung gian thu nhiều khoản phí sai quy định của pháp luật, được đưa đến Nhật Bản mà không nắm bắt được thông tin chính xác về công việc và cuộc sống mới. Đây là những vấn đề đã tồn tại từ lâu, gây nhức nhối trong dư luận. Sự ra mắt của nền tảng là dấu mốc quan trọng để thay đổi thực trạng trên. Thông qua việc minh bạch thông tin, ứng dụng sẽ ngăn chặn thực trạng người lao động bị các bên trung gian không chính thống lợi dụng, tạo môi trường thuận lợi hơn cho người Việt Nam có nguyện vọng làm việc tại Nhật Bản, giúp họ tiếp cận được cơ hội việc làm an toàn, công bằng, tôn trọng quyền con người.

Thực tập sinh hộ lý Việt Nam tại một nhà dưỡng lão Nhật Bản. Ảnh do Cục Quản lý lao động ngoài nước cung cấp

Ông Vũ Trường Giang, Phó cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước, Bộ Nội vụ khẳng định, hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài là một trong những chủ trương, chính sách quan trọng của Việt Nam và ngày càng có vị trí quan trọng trong sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước. Theo số liệu thống kê, hiện có hơn 800.000 lao động Việt Nam làm việc tại hơn 40 quốc gia, vùng lãnh thổ. Một số thị trường ngoài nước tiếp nhận số lượng lớn lao động Việt Nam gồm: Nhật Bản với khoảng 450.000 người; Đài Loan (Trung Quốc) với hơn 280.000 người; Hàn Quốc với khoảng 70.000 người; một số quốc gia châu Âu với hơn 10.000 người; thị trường Trung Đông và châu Phi với khoảng 10.000 người...

Tuy nhiên, ông Vũ Trường Giang nhận định: “Hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài trong thời gian qua vẫn tồn tại một số hạn chế, trong đó một phần do chưa có đủ thông tin về doanh nghiệp dịch vụ, ngành nghề, điều kiện hợp đồng, chi phí xuất cảnh nên nhiều người lao động vẫn gặp khó khăn trong việc đăng ký đi làm việc ở nước ngoài, phải thông qua trung gian, môi giới nên phát sinh thêm chi phí ngoài quy định, không ít trường hợp bị kẻ xấu lừa đảo, thu tiền bất chính, gây bức xúc trong xã hội. Ngoài ra, người lao động sau khi về nước chưa được huy động và sử dụng một cách hiệu quả, số người lao động tìm được việc làm phù hợp với ngành nghề, chuyên môn khi làm việc ở nước ngoài chưa nhiều, vì vậy, một đội ngũ lao động có chất lượng tốt chưa được tận dụng và phát huy”.

Ông Vũ Trường Giang cho rằng, DJ app chính là công cụ nhằm cụ thể hóa Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đã được Quốc hội thông qua ngày 13-11-2020 và có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2022, hướng tới hỗ trợ người lao động kết nối trực tiếp, giảm chi phí và bảo đảm quyền lợi lâu dài. Ứng dụng này giúp người lao động được tiếp cận với những thông tin việc làm cụ thể, xác thực, đã được thẩm định bởi Cục Quản lý lao động ngoài nước.

Xây dựng thị trường xuất khẩu lao động nhân văn và bền vững

Thực tế thời gian qua, có nhiều đối tượng đã sử dụng tên, hình ảnh, giả mạo giấy tờ các công ty xuất khẩu lao động, cơ quan quản lý nhà nước để lừa đảo môi giới nhằm thu tiền bất hợp pháp. Dù các cơ quan chức năng đã cảnh báo nhưng nhiều người lao động vẫn "sập bẫy". Phó đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam, ông Ishikawa Isamu khẳng định: “Chúng ta không thể để những người trẻ Việt Nam, những người đầy tiềm năng, phải trả mức phí quá cao hoặc bị lừa đảo để đi xuất khẩu lao động, đặc biệt là đối với thị trường Nhật Bản. Có thể nói, DJ app là một công cụ mạnh mẽ để bảo vệ họ, đồng thời thể hiện trách nhiệm của hai quốc gia trong xây dựng một thị trường lao động minh bạch, bền vững và nhân văn”.

Trải nghiệm DJ app. Ảnh do JICA cung cấp

Ông Kobayashi Yosuke, Trưởng đại diện Văn phòng JICA tại Việt Nam cho biết: “Thông qua ứng dụng, chúng tôi mong muốn hỗ trợ nhiều doanh nghiệp cùng tham gia bảo vệ người lao động tốt hơn. Việc các doanh nghiệp của một quốc gia có thể bảo vệ được người lao động sẽ góp phần nâng cao hình ảnh của quốc gia đó".

Theo đại diện Cục Quản lý lao động ngoài nước, DJ app không chỉ là công cụ hỗ trợ tìm việc làm mà còn là kênh kết nối giữa người lao động và cơ quan quản lý trong suốt quá trình làm việc tại nước ngoài. Ứng dụng sẽ được tích hợp thêm tính năng mới trong thời gian tới. Đó là trong thời gian làm việc tại Nhật Bản, người lao động có thể phản hồi các vấn đề phát sinh với doanh nghiệp, cơ quan giám sát hoặc người sử dụng lao động, để cơ quan chức năng Việt Nam kịp thời can thiệp và hỗ trợ. Sau khi về nước, người lao động tiếp tục nhận được hỗ trợ tìm việc trong nước qua thông tin tuyển dụng, từ đó tận dụng được kiến thức, kinh nghiệm tích lũy từ hoạt động làm việc ở nước ngoài. Không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho người lao động, DJ app còn giúp doanh nghiệp dịch vụ tuyển dụng tiết kiệm chi phí, tiếp cận được nguồn ứng viên phù hợp. Các doanh nghiệp trong nước cũng có thể khai thác lực lượng lao động hồi hương-những người đã được đào tạo bài bản và có kinh nghiệm quốc tế.

Việc minh bạch hóa thị trường lao động ngoài nước thông qua ứng dụng công nghệ như DJ app là bước đi kịp thời và thiết thực, thể hiện sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan chức năng trong bảo vệ người lao động, đồng thời nâng cao hình ảnh và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế. 

THU HƯƠNG