Quân sự thế giới hôm nay (12-4): Mỹ tăng cường hiện diện quân sự gần Iran

* Mỹ tăng cường hiện diện quân sự gần Iran

Mỹ tiếp tục tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực gần Iran, trong bối cảnh cuộc đàm phán giữa phái đoàn hai bên đang diễn ra tại thủ đô Islamabad của Pakistan, thông tin được tờ Wall Street Journal đăng tải.

Tàu khu trục USS Rafael Peralta (DDG-115) và tàu tấn công đổ bộ USS Tripoli (LHA-7) của Hải quân Mỹ. Ảnh: Hải quân Mỹ

Cụ thể, Washington đang đẩy mạnh triển khai lực lượng không quân tới khu vực Trung Đông, đồng thời dự kiến tăng cường lực lượng hải quân, thủy quân lục chiến đến đây trong thời gian tới. Khoảng 1.500 - 2.000 binh sĩ thuộc Sư đoàn dù 82 của Lục quân Mỹ dự kiến sẽ được điều động, nhằm chuẩn bị cho các kịch bản khi tiến trình đàm phán không đạt được kết quả.

Trước đó, hôm 8-4, Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn trong vòng hai tuần để tiến hành đàm phán, đồng thời nhất trí mở lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền qua lại.

Tuy nhiên, theo truyền thông nhà nước Iran, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) chỉ cho phép tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz trong phạm vi kiểm soát của mình và áp dụng thu phí quá cảnh. Ngoài ra, IRGC cũng ra thông báo yêu cầu các tàu di chuyển theo hai hành lang hàng hải gần đảo Larak của Iran để tránh nguy cơ vướng phải thủy lôi.

Trong một diễn biến mới nhất, quân đội Mỹ cho biết đã bắt đầu triển khai hoạt động rà phá thủy lôi tại eo biển Hormuz. Theo thông tin từ phía Mỹ, hai tàu khu trục của Hải quân Mỹ là USS Frank E. Petersen và USS Michael Murphy đã vượt qua eo biển Hormuz để tiến vào vịnh Ba Tư, đánh dấu bước khởi đầu của chiến dịch rà phá thủy lôi tại khu vực. Nhiệm vụ này nhằm xử lý các bãi thủy lôi do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) triển khai và khơi thông hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz.

* Nga diễn tập hệ thống tên lửa bờ Bastion ở vùng Viễn Đông

Ngày 10-4, Hạm đội Thái Bình Dương của Nga cho biết, các kíp chiến đấu vận hành hệ thống tên lửa bờ Bastion đã tổ chức diễn tập phòng thủ bờ biển tại vùng Primorsky Krai, mô phỏng tình huống ngăn chặn một cuộc đổ bộ đường biển vào lãnh thổ Nga, theo hãng thông tấn TASS.

Kịch bản diễn tập được xây dựng với tình huống giả định đối phương sử dụng tàu đổ bộ tiếp cận bờ biển nhằm triển khai lực lượng và thiết lập bàn đạp trên bộ. Các đơn vị tên lửa bờ Bastion thuộc Hạm đội Thái Bình Dương được giao nhiệm vụ bảo vệ bờ biển Primorsky Krai trước một cụm tàu mặt nước đối phương tiến công từ hướng biển.

Các kíp vận hành tên lửa bờ Bastion đã thực hành cơ động chiếm lĩnh trận địa, tổ chức quan sát phát hiện và tiến hành phóng tên lửa vào các mục tiêu. Sau khi hoàn thành đòn đánh giả định, các kíp chiến đấu nhanh chóng cơ động rời vị trí, tiến hành ngụy trang để bảo toàn lực lượng trước nguy cơ bị phản kích.

Hệ thống tên lửa bờ Bastion rời bệ phóng trong một cuộc diễn tập. Ảnh minh họa: Rosoboronexport/Google Earth

Mặc dù không sử dụng đạn thật, toàn bộ trình tự tác chiến của kíp vận hành tên lửa bờ Bastion vẫn được duy trì theo đúng tình huống chiến đấu thực tế, từ triển khai lực lượng, trinh sát, khai hỏa đến cơ động sau khi bắn.

Điểm đáng chú ý của cuộc diễn tập là việc Nga tập trung vào kịch bản đánh chặn một cuộc đổ bộ nhằm chiếm giữ bờ biển, thay vì chỉ dừng ở nhiệm vụ giám sát hoặc ngăn chặn tàu mặt nước từ xa. Đây là mức độ cao hơn trong tác chiến phòng thủ bờ biển, khi đối phương không chỉ kiểm soát vùng nước, mà còn tìm cách thiết lập hiện diện quân sự trên lãnh thổ.

Khu vực Primorsky Krai, nơi diễn ra cuộc diễn tập, có ý nghĩa đặc biệt chiến lược đối với Nga. Nơi đây có thành phố Vladivostok, là “đại bản doanh” của Hạm đội Thái Bình Dương, đồng thời là cửa ngõ ra khu vực Thái Bình Dương rộng lớn. Khu vực này nằm gần các vùng biển có mật độ hoạt động quân sự cao, với sự hiện diện của Mỹ và các đồng minh, lực lượng hải quân Nhật Bản, cũng như các điểm nóng an ninh trên bán đảo Triều Tiên. Trong bối cảnh đó, việc Nga tổ chức diễn tập phòng thủ bờ biển, với kịch bản ngăn chặn lực lượng đổ bộ, cho thấy khu vực này được xem là một tuyến đầu ven biển, có thể chịu sức ép từ hướng biển trong tình huống khủng hoảng.

Hệ thống tên lửa bờ Bastion đóng vai trò trung tâm trong cấu trúc phòng thủ này. Đây là tổ hợp tên lửa được thiết kế để tiêu diệt nhiều loại mục tiêu mặt nước, từ tàu chiến đến tàu đổ bộ. Vũ khí chủ lực của hệ thống là tên lửa chống hạm siêu thanh P-800 Oniks, có tầm bắn lên tới khoảng 300km và tốc độ bay khoảng 750m/giây. Tên lửa bay theo quỹ đạo kết hợp, với giai đoạn bay cao sau khi rời bệ phóng và hạ thấp ở pha cuối, gây khó khăn cho các hệ thống đánh chặn.

* Ukraine và Đức hợp tác phát triển vũ khí laser phòng không

Ukraine và Đức sẽ tiến hành thảo luận về hợp tác phát triển vũ khí laser để tích hợp vào hệ thống phòng không trong khuôn khổ các dự án chung, nhằm tăng cường năng lực tác chiến và đối phó với thiết bị bay không người lái (UAV).

Mô phỏng bắn hạ máy bay không người lái bằng vũ khí laser. Ảnh: militarny.com

Theo thông tin do Bộ Quốc phòng Ukraine công bố, các chương trình hợp tác này hướng tới nâng cao cả năng lực tấn công lẫn phòng thủ của Ukraine trước các mối đe dọa từ UAV. Hiện tại, Ukraine đã phát triển một số nguyên mẫu vũ khí laser và đang trong quá trình tiến hành thử nghiệm.

Đáng chú ý là hệ thống laser SLIM BEAM có công suất 1.500W, với tầm tiêu diệt mục tiêu UAV hiệu quả từ 20 đến 800m. Hệ thống này có kích thước nhỏ gọn (55 × 52 × 67cm), trọng lượng khoảng 50kg, cho phép tích hợp trên nhiều nền tảng khác nhau, từ phương tiện mặt đất không người lái đến các hệ thống cố định. Ngoài ra, theo các nguồn tin trước đó, Ukraine cũng đang thử nghiệm một hệ thống laser khác mang tên Sunray.

Việc Ukraine đẩy mạnh kế hoạch phát triển vũ khí laser được cho là xuất phát từ tình trạng thiếu hụt các hệ thống phòng không truyền thống. Các đối tác phương Tây không phải lúc nào cũng có thể cung cấp đủ số lượng tên lửa đánh chặn cần thiết, trong khi việc sử dụng các loại tên lửa đắt tiền để tiêu diệt UAV giá rẻ bị đánh giá là không hiệu quả về chi phí.

Trong bối cảnh đó, vũ khí laser được xem là một bộ phận tiềm năng trong cấu trúc phòng không nhiều tầng, đặc biệt hiệu quả trong việc đối phó UAV trinh sát và UAV cảm tử ở cự ly gần.

Về phía Đức, các hoạt động thử nghiệm công nghệ laser cũng đang được triển khai. Một hệ thống laser từng được lắp đặt trên tàu khu trục lớp Sachsen của Hải quân Đức đã được tháo dỡ và chuyển tới Trung tâm Kỹ thuật Vũ khí và Đạn dược (WTD 91) tại Meppen để tiếp tục thử nghiệm.

Một hệ thống vũ khí laser gắn trên tàu chiến của Hải quân Đức. Ảnh: BAAINBw

Theo thông tin công bố trước đó, hệ thống này đã thực hiện hơn 100 lần bắn thử, cùng với nhiều lượt thử nghiệm theo dõi mục tiêu.

Kết quả cho thấy, vũ khí laser có tốc độ phản ứng nhanh và độ chính xác cao trong việc đối phó các mục tiêu nhỏ như UAV, qua đó nâng cao đáng kể hiệu quả phòng không tầm gần.