Quân sự thế giới hôm nay (12-9): Phiên bản “Vòm Sắt” của Anh trình làng

* Phiên bản “Vòm Sắt” của Anh trình làng

Một công ty khởi nghiệp quốc phòng của Anh mang tên Cambridge Aerospace vừa trình làng Skyhammer và Starhammer, 2 loại tên lửa đánh chặn được giới thiệu như giải pháp phòng không giá rẻ nhằm đối phó với tên lửa hành trình và phương tiện bay không người lái (UAV). Công nghệ phát triển các hệ thống được so sánh với lá chắn phòng thủ tên lửa “Iron Dome” (Vòm Sắt) của Israel.

Skyhammer, được thử nghiệm từ đầu năm 2025, có tầm bắn 30km, tốc độ khoảng 700km/giờ. Starhammer là tên lửa đánh chặn cận âm tốc độ cao, tầm bắn 10km, dùng để đối phó với các mối đe dọa trên không nhanh hơn. Cả hai đều phóng từ ống phóng mặt đất, mang đầu đạn phân mảnh và tích hợp đầu dò radar cho khả năng tác chiến trong mọi điều kiện thời tiết.

Skyhammer có tầm bắn tối đa 30km và tốc độ khoảng 700km/giờ, trong khi Starhammer có tầm bắn 10km. Ảnh: Cambridge Aerospace

Cambridge Aerospace nhấn mạnh, giá thành mỗi quả chỉ bằng 1-2% so với hệ thống truyền thống, nhờ ứng dụng tự động hóa trong thiết kế và sản xuất. Công ty đặt mục tiêu sản xuất hàng trăm quả mỗi tháng, có thể mở rộng lên hàng nghìn quả.

Theo lãnh đạo công ty Cambridge Aerospace, cách tiếp cận dựa trên radar giúp các hệ thống này khác biệt so với những lựa chọn giá rẻ phụ thuộc vào dẫn đường quang học. Quá trình phát triển các hệ thống được đẩy nhanh, từ khâu ý tưởng đến thử nghiệm bay chỉ mất khoảng 6 tuần. Các tính năng được kiểm tra hằng tuần nhằm liên tục hoàn thiện.

Trong bối cảnh nhu cầu cao về các giải pháp phòng không quy mô lớn, giá thành hợp lý để đối phó với các đòn tấn công ồ ạt bằng UAV và tên lửa hành trình ngày càng tăng cao, sự ra đời của Skyhammer và Starhammer đang thu hút được nhiều sự quan tâm.

* “Thợ săn vô hình” SG-1 Fathom chính thức ra mắt

Tại Triển lãm Quốc tế về trang bị quốc phòng và an ninh năm 2025 diễn ra ở London, công ty Helsing đã giới thiệu SG-1 Fathom, một loại tàu lượn ngầm tự hành, được thiết kế nhằm nâng cao năng lực giám sát và bảo vệ các vùng biển chiến lược.

Được mệnh danh là "thợ săn vô hình", SG-1 Fathom đã gây chú ý nhờ khả năng tuần tra dưới nước liên tục trong vòng 3 tháng mà không bị gián đoạn. Lấy cảm hứng từ mô hình vệ tinh giám sát nhưng được điều chỉnh phù hợp với môi trường hàng hải, hệ thống được tích hợp cùng nền tảng phần mềm Lura, qua đó tạo nên một mạng lưới cảm biến ngầm di động.

Mỗi tàu lượn có thể truyền dữ liệu gần như theo thời gian thực, giúp duy trì khả năng giám sát liên tục, phát hiện sớm tàu ngầm hoặc phương tiện đối phương, đồng thời cảnh báo kịp thời các mối đe dọa tiềm tàng.

SG-1 Fathom mang lại giải pháp thay thế cho các nhiệm vụ chống ngầm vốn thường do máy bay tuần tra có người lái đảm nhiệm. Ảnh: Army Recognition

Về phương diện tác chiến, SG-1 Fathom được xem như một giải pháp thay thế hiệu quả cho các nhiệm vụ chống ngầm, vốn thường do máy bay tuần tra có người lái đảm nhiệm.

Theo Helsing, chi phí triển khai hệ thống này chỉ bằng khoảng 10% so với cách tiếp cận truyền thống, nhưng phạm vi bao phủ lại rộng hơn nhiều. Khả năng vận hành bí mật, bền bỉ và hoàn toàn tự động khiến hệ thống đặc biệt phù hợp với các kịch bản giám sát liên tục xung quanh cơ sở hạ tầng trọng yếu hoặc những tuyến hàng hải chiến lược.

SG-1 Fathom có thể triển khai độc lập hoặc kết hợp trong một đội hình tàu lượn để tạo thành mạng lưới quy mô lớn hơn. Từ một trung tâm chỉ huy hải quân, chỉ cần một người để có thể quản lý toàn bộ hệ thống, qua đó giảm đáng kể nhu cầu nhân lực và đơn giản hóa quy trình điều hành. Ngoài ra, dữ liệu thu được từ mỗi nhiệm vụ đều được tích hợp trở lại, cho phép cải thiện hiệu suất và nhanh chóng thích ứng với các mối đe dọa mới.  

Không chỉ dừng lại ở khả năng phát hiện, SG-1 Fathom còn đóng vai trò trong giám sát chiến lược, hỗ trợ và bổ sung cho sức mạnh hải quân truyền thống. Hệ thống này được đánh giá là công cụ quan trọng để bảo vệ các tuyến hàng hải, đồng thời tạo sức răn đe nhờ nâng cao khả năng quan sát và kiểm soát môi trường dưới biển.

* Xuồng cao tốc Victa “biến hình” thành tàu lặn ra sao?

Công ty SubSea Craft mới đây đã ra mắt Victa, một phương tiện kết hợp khả năng hoạt động trên mặt nước và dưới nước. Victa được thiết kế để di chuyển nhanh trên mặt biển rồi chuyển sang chế độ lặn chỉ trong 2 phút, phục vụ nhiệm vụ tiếp cận bí mật.

Victa có thể tham gia tác chiến trên biển, liên quân và đặc nhiệm, hoạt động độc lập hoặc hỗ trợ thông qua điều khiển trực tiếp, từ xa hoặc tự động. Phương tiện có chiều dài 11,95m, rộng 2,3m, cao 2m, mớn nước 0,6m, lượng giãn nước đầy tải khoảng 9.315kg,  có thể chở 8 người.

Với động cơ diesel Seatek 725 mã lực kết hợp hệ thống phản lực Rolls-Royce Kongsberg Kamewa, nền tảng này có thể chạy với tốc tốc độ 74km/giờ ở trên mặt nước và tầm hoạt động 463km. Khi lặn, 2 động cơ điện 20kW cùng 4 động cơ chỉnh hướng giúp phương tiện đạt vận tốc 15km/giờ, tầm hoạt động 46km trong 4 giờ, với độ sâu tối đa 30m.

Với 2 động cơ điện công suất 20kW, cùng 4 động cơ chỉnh hướng, Victa có thể đạt tốc độ hành trình trung bình 11km/giờ và tăng tốc tới 15km/giờ. Ảnh: SubSea Craft

Thân tàu làm từ sợi carbon và vật liệu composite Diab core, bảo đảm nhẹ, bền và tùy biến linh hoạt. Hệ thống điều khiển điện tử tích hợp cả chế độ mặt nước và dưới nước, hỗ trợ điều khiển từ xa hoặc tự động. Hệ thống OpenSea360 cung cấp định vị vệ tinh, radar, camera và liên lạc, kết hợp sonar Vigilant cho hình ảnh 3D tới 600m và cảnh báo nguy hiểm đến 1,5km.

Bên trong, ghế gắn trên ray mô-đun cho phép bố trí linh hoạt chở người, hàng tiếp tế hoặc trang bị chuyên dụng. Pin lithium-ion 140kWh đảm bảo nguồn điện khi lặn, thiết kế khoang kín nước bảo vệ an toàn.

Victa có thể triển khai bằng container tiêu chuẩn, rơ-moóc đường bộ, trực thăng hạng nặng hoặc thả từ máy bay C-130, C-17, A400M, KC-390. Ngoài ra, nó có thể triển khai từ tàu mặt nước hoặc trực tiếp từ cảng, giúp tăng tính linh hoạt trong tác chiến ven biển và tác chiến biển đảo.

TRẦN HOÀI (tổng hợp)