Quân sự thế giới hôm nay (7-8): Mỹ sản xuất UAV ngay trên tàu đổ bộ?

* Mỹ sản xuất UAV ngay trên tàu đổ bộ?

Hải quân Mỹ và Firestorm Labs đã thử nghiệm sản xuất UAV góc nhìn thứ nhất (FPV) ngay trên tàu đổ bộ tấn công USS Essex trong hành trình tới Hawaii tham gia cuộc tập trận RIMPAC 2026. Trong hai tuần, các quân nhân Mỹ đã sản xuất hơn 1.000 linh kiện và lắp 12 UAV Squall, cho thấy khả năng sản xuất, sửa chữa phương tiện không người lái ngay trên biển mà không phải chờ tiếp tế từ bờ.

Hoạt động này được thực hiện bằng xCell, một nhà máy siêu nhỏ của Firestorm đặt trong khoang tiêu chuẩn, tích hợp thiết bị sản xuất, công cụ chuẩn bị dữ liệu kỹ thuật số và các trạm lắp ráp. Hệ thống có thể được triển khai trên tàu, tại căn cứ tiền phương hoặc vị trí dã chiến mà không cần xưởng cố định.

Trong khi tàu di chuyển trong điều kiện sóng cao tới khoảng 3,7m, hoạt động sản xuất vẫn được duy trì. Trong hơn 1.000 chi tiết được tạo ra, một phần được sử dụng để chế tạo 12 UAV Squall, số còn lại phục vụ việc thử nghiệm cơ khí và sửa chữa. Quân nhân Mỹ trực tiếp tham gia toàn bộ quy trình, từ chuẩn bị mô hình, in và kiểm tra linh kiện đến tích hợp thiết bị điện tử, lắp ráp và vận hành UAV.

Trong hành trình, xCell đã in hơn 1.000 chi tiết, một số được sử dụng để sản xuất UAV Squall. Ảnh: Bộ Chiến tranh Mỹ/Firestorm Labs

Squall là UAV FPV hạng nhẹ chạy bằng điện với phần lớn khung thân có thể được sản xuất bằng công nghệ in 3D. Nhờ đó, các bộ phận như thân, tay đỡ hoặc giá mang tải trọng có thể được thay thế mà không phải loại bỏ toàn bộ UAV. Pin, động cơ, bộ điều khiển bay, camera và thiết bị liên kết vô tuyến được lưu trữ trên tàu dưới dạng bộ linh kiện, chiếm ít không gian hơn UAV hoàn chỉnh và có thể được tích hợp vào khung thân tùy theo yêu cầu nhiệm vụ.

Sau khi USS Essex tới Hawaii, các UAV Squall được chế tạo trong hành trình được sử dụng làm mô phỏng phương tiện bay của đối phương trong một cuộc diễn tập chống UAV tại Khu huấn luyện quân sự Makua.

Trong hoạt động đổ bộ, UAV FPV có thể được sản xuất trong giai đoạn tiếp cận và cấp cho lính thủy đánh bộ để trinh sát bãi đổ bộ, giám sát tuyến đổ quân, kiểm tra công trình, tìm kiếm vị trí hỏa lực hoặc đánh giá kết quả. Với tải trọng phù hợp, chúng cũng có thể thực hiện nhiệm vụ tấn công tầm ngắn, dù hiệu quả phụ thuộc vào thời lượng pin, chất lượng liên kết vô tuyến và mức độ gây nhiễu điện tử.

* Ba Lan sắp nhận chiếc F-35PL cuối cùng sản xuất tại Mỹ

Theo Army Recognition, chiếc máy bay F-35PL Husarz cuối cùng của Ba Lan được lắp ráp tại Mỹ sẽ sớm được bàn giao cho nước này trước khi hoạt động sản xuất 16 máy bay còn lại chuyển sang Italy. Đây là chiếc F-35PL thứ 16 hoàn thiện tại Fort Worth, khép lại giai đoạn đầu của chương trình trang bị 32 tiêm kích thế hệ thứ năm cho Không quân Ba Lan vào năm 2030.

Ba Lan đặt mua F-35 vào tháng 1-2020 theo thỏa thuận trị giá khoảng 4,6 tỷ USD với Chính phủ Mỹ, bao gồm 32 chiếc F-35A Lightning II, động cơ dự phòng, thiết bị mô phỏng, đào tạo phi công và kỹ thuật viên cùng hỗ trợ hậu cần ban đầu. Máy bay mang định danh F-35PL và tên gọi Husarz trong biên chế Ba Lan được mua sắm trong chương trình Harpia nhằm thay thế các phi đội MiG-29 và Su-22 từ thời Liên Xô.

Trang Polska Zbrojna đưa tin, chiếc F-35PL mang số hiệu 3516 đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm từ cơ sở Lockheed Martin tại Fort Worth (bang Texas). Đây là chiếc cuối cùng trong số 16 máy bay được lắp ráp tại Mỹ theo hợp đồng hiện tại.

F-35PL kết hợp thiết kế có độ lộ diện thấp, hợp nhất cảm biến và khả năng tác chiến kết nối mạng. Máy bay được trang bị radar mảng pha quét điện tử chủ động AN/APG-81, hệ thống ngắm mục tiêu quang-điện tử AN/AAQ-40, hệ thống khẩu độ phân tán AN/AAQ-37 gồm sáu cảm biến hồng ngoại và tổ hợp tác chiến điện tử AN/ASQ-239.

Động cơ Pratt & Whitney F135 tạo lực đẩy khoảng 40.000 pound, cho tốc độ Mach 1,6 và bán kính chiến đấu 1.090km. Khoang vũ khí bên trong có thể mang tên lửa không đối không AIM-120 AMRAAM và đạn dẫn đường không đối đất.

Đối với Ba Lan, F-35PL không chỉ thay thế các máy bay cũ mà còn bổ sung khả năng thâm nhập, thu thập thông tin tình báo, phát hiện nguồn phát tín hiệu radar, tạo dữ liệu chỉ thị mục tiêu và chia sẻ thông tin với các lực lượng khác. Máy bay có thể phối hợp với F-16, các đơn vị phòng không Patriot và Narew, pháo binh tầm xa và lực lượng đồng minh.

Việc đưa F-35PL vào biên chế nằm trong chương trình hiện đại hóa quân đội quy mô lớn của Warsaw, cùng với xe tăng Abrams và K2, pháo tự hành K9 và Krab, các hệ thống HIMARS và Chunmoo, trực thăng AH-64E Apache…

* Ukraine đặt mua trang thiết bị trị giá 1 tỷ USD qua Brave1 Market

Theo Defense Post, các đơn vị quân đội của Ukraine đã đặt mua các trang thiết bị trị giá 1 tỷ USD thông qua Brave1 Market, nền tảng do nhà nước vận hành, trong năm đầu tiên triển khai chương trình mua sắm bằng ePoints.

ePoints là tín dụng kỹ thuật số mà các đơn vị nhận được dựa trên những hoạt động đã được xác minh trên chiến trường, bao gồm trinh sát, hậu cần, sơ tán thương vong và tấn công mục tiêu. Chỉ huy đơn vị có thể sử dụng số tín dụng này để lựa chọn trang thiết bị từ danh mục sản phẩm trên Brave1 Market.

Việc thanh toán và giao hàng được nhà nước thực hiện thông qua hệ thống mua sắm quốc phòng DOT-Chain Defence, qua đó cho phép các đơn vị đặt hàng trực tiếp từ nhà sản xuất. Hệ thống này được tích hợp vào Brave1 Market từ tháng 8-2025.

Trước đây, Ukraine chủ yếu áp dụng mô hình mua sắm tập trung, trong đó nhà nước lựa chọn và phân phối trang thiết bị quân sự. Kể từ khi chương trình mới được triển khai, hơn 400 đơn vị đã tiếp nhận khoảng 500.000 thiết bị công nghệ, gồm UAV, phương tiện mặt đất không người lái, thiết bị tác chiến điện tử và hệ thống tình báo điện tử.

Các đơn vị quân đội Ukraine đã tiêu 1 tỷ USD để mua các trang thiết bị từ nền tảng Brave1 Market. Ảnh: Bộ Quốc phòng Ukraine

Hiện Brave1 Market có hơn 1.100 sản phẩm có thể được mua bằng ePoints. Thời gian giao các sản phẩm có sẵn trong kho cũng giảm từ 10-14 ngày ban đầu xuống còn trung bình 7 ngày.

Riêng trong tháng 6, các đơn vị quân đội Ukraine đã đặt mua trang thiết bị trị giá khoảng 120 triệu USD, mức cao nhất theo tháng kể từ khi chương trình bắt đầu. 

Brave1 cũng triển khai các bảng điều khiển dữ liệu cho phép nhà sản xuất theo dõi hoạt động của UAV và phương tiện mặt đất. Hệ thống cung cấp thông tin về số lượng và loại nhiệm vụ đã hoàn thành, xếp hạng hiệu quả cũng như các đơn vị đang sử dụng những phương tiện này.