Tạo điều kiện thuận lợi cho việc nhập, trở lại quốc tịch Việt Nam

Thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao đóng góp vào sự phát triển của đất nước

Trình bày tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh nhấn mạnh, dự luật này nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho người nước ngoài, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài khi thực hiện thủ tục nhập/trở lại quốc tịch Việt Nam.

Qua đó góp phần tăng cường khối đại đoàn kết, thúc đẩy chính sách hòa hợp dân tộc nhân kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao đóng góp vào sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Quang cảnh phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Dự thảo Luật tập trung vào 2 chính sách lớn. Đó là sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến việc nhập quốc tịch Việt Nam, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các trường hợp có cha đẻ hoặc mẹ đẻ hoặc ông bà nội hoặc ông bà ngoại là công dân Việt Nam; nhà đầu tư, nhà khoa học, chuyên gia nước ngoài... được nhập quốc tịch Việt Nam.

Cùng với đó, bổ sung một số quy định liên quan đến việc trở lại quốc tịch Việt Nam nhằm tạo điều kiện cho các trường hợp đã mất quốc tịch Việt Nam được trở lại quốc tịch Việt Nam.

Với lần sửa đổi này, dự luật quy định tất cả trường hợp đã mất quốc tịch Việt Nam có đơn xin trở lại quốc tịch Việt Nam thì có thể được xem xét trở lại quốc tịch Việt Nam. Đồng thời, quy định "Người xin trở lại quốc tịch Việt Nam được giữ quốc tịch nước ngoài nếu đáp ứng các điều kiện do Chính phủ quy định và được Chủ tịch nước cho phép" và giao Chính phủ quy định điều kiện cụ thể.

Đề xuất người tham gia cơ quan dân cử "chỉ có một quốc tịch Việt Nam"

Đáng chú ý, nội dung bổ sung của dự thảo luật quy định "phải là người chỉ có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam và phải thường trú tại Việt Nam'' khi công dân Việt Nam đồng thời có quốc tịch nước ngoài tham gia vào các cơ quan dân cử, các cơ quan của hệ thống chính trị và thực hiện nghĩa vụ quân sự, công an... Quy định này nhằm bảo đảm vấn đề an ninh chính trị, lợi ích quốc gia.

Bên cạnh đó, để tạo sự linh hoạt trong việc có thể tuyển dụng được các trường hợp cụ thể có năng lực nổi trội tham gia công chức Nhà nước, dự thảo Luật đã quy định "trường hợp đặc biệt do Chính phủ quy định".

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh trình bày tại phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Đại diện cơ quan thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho biết, Ủy ban cơ bản nhất trí bổ sung quy định "phải là người chỉ có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam" đối với "người ứng cử, được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm, giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ; được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh vào các cơ quan Nhà nước và tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương, địa phương; tham gia lực lượng vũ trang của Việt Nam".

Tuy nhiên, theo cơ quan thẩm tra, việc quy định có ngoại lệ đối với tất cả đối tượng này cần được cân nhắc thận trọng, kỹ lưỡng. Theo đó, trường hợp đặc biệt chỉ nên xem xét, áp dụng với đối tượng "được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh vào các cơ quan Nhà nước và tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương, địa phương", cần phải thu hút, tạo điều kiện để tuyển dụng nhân tài….

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng phát biểu tại phiên họp. Ảnh: PHẠM THẮNG

Về các trường hợp được trở lại quốc tịch Việt Nam, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội nhất trí với quy định này nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn và khuyến khích nhiều hơn những người đã mất quốc tịch Việt Nam được trở lại quốc tịch Việt Nam, góp phần hạn chế tình trạng không quốc tịch của người Việt Nam ở nước ngoài.

Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị quy định cụ thể các điều kiện "có thể" được trở lại quốc tịch Việt Nam ngay trong Luật vì liên quan đến quyền trở lại quốc tịch của người Việt Nam ở nước ngoài.

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quốc tịch Việt Nam dự kiến được Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ chín, dự kiến khai mạc ngày 5-5 tới đây.

VŨ DUNG