Thêm trận đấu cho cầu thủ trẻ

Tránh đánh mất “quãng thời gian vàng”

Ông Philippe Troussier, cựu huấn luyện viên trưởng đội tuyển Việt Nam từng chỉ ra một điểm khác biệt lớn giữa bóng đá trẻ Việt Nam và những quốc gia châu Âu hay Nhật Bản, đó không phải là tầm vóc, trình độ, phẩm chất, đạo đức hay năng lực của từng cá nhân cầu thủ. Câu chuyện mà chiến lược gia người Pháp đề cập đến là quỹ trận đấu cần phải có, dành cho tất cả tài năng trẻ từ 14 đến 21 tuổi.

Theo ông Troussier, một cầu thủ ở diện đang phát triển cần phải được ra sân trung bình 35 đến 40 trận trong một năm. Tuy nhiên, tại Việt Nam, ở cùng lứa tuổi tương tự, những “măng non” thi đấu với mật độ thấp hơn đáng kể. Bất chấp nỗ lực gia tăng quỹ trận đấu từ vòng loại tới vòng chung kết tại các giải trẻ quốc gia (bao gồm U.16, U.17, U.19, U.21) từ phía Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF),  đại đa số tài năng trẻ chỉ được thực chiến trên sân ở mức 15 đến 20 trận/năm. Một số ít có năng lực vượt tầm so với độ tuổi có thể thi đấu 20 đến 25 trận. Nhưng ngược lại, không ít cầu thủ đối diện với cảnh sớm bị “thui chột” hoặc phải bỏ nghề chỉ vì không có cơ hội thể hiện mình. Nhiều thống kê chỉ ra rằng, số trận đấu dành cho trường hợp này thậm chí không quá 10 trận sau 12 tháng.

Các cầu thủ dưới 14 tuổi sắp tham dự một giải đấu theo hình thức mùa bóng. Ảnh: VFF

PGS, TS Phạm Ngọc Viễn, nguyên Tổng thư ký VFF trăn trở khi số lượng trận đấu trung bình dành cho mặt bằng chung của cầu thủ Việt Nam hiện tại vẫn quá khiêm tốn. Thêm vào đó, các giải đấu thường chỉ phân bổ ở một số tháng nhất định. Đồng nghĩa, các cầu thủ trẻ thường phải tập chay một khoảng thời gian dài trong năm. Điều đó kéo theo việc phát triển thiếu tính liên tục, đánh mất “quãng thời gian vàng” trong độ tuổi trưởng thành của cầu thủ bóng đá.

Vấn đề này đã được các chuyên gia, giới mộ điệu chia sẻ trên nhiều diễn đàn khác nhau trong hai thập niên trở lại đây. Thời gian qua, VFF đã cố gắng tăng số lượng trận đấu ở các giải quốc gia quản lý. Tuy nhiên, do những điều kiện khách quan, trong đó bao gồm năng lực tài chính và sự ủng hộ đến từ các câu lạc bộ, ý tưởng tổ chức một mùa giải xuyên suốt dành cho hệ thống cầu thủ trẻ chưa thể đi vào thực tiễn.

Bước đột phá đáng hoan nghênh

Tín hiệu tích cực xuất hiện trong buổi hội thảo cấp phép bóng đá chuyên nghiệp mới đây. Theo đó, một giải đấu dành cho lứa tuổi U.14, với lực lượng được đích thân các câu lạc bộ V-League đào tạo đã được báo cáo ở buổi hội thảo. Được biết, giải đấu do Trung tâm Đào tạo bóng đá trẻ Hà Nội thuộc Công ty Cổ phần Thể thao Hà Nội T&T chịu trách nhiệm đầu mối thành lập Ban tổ chức. Ở mùa giải đầu tiên, các đội U.14 thuộc câu lạc bộ, trung tâm đào tạo bóng đá trẻ chuyên nghiệp ở khu vực phía Bắc, gồm: Hà Nội, Thể Công-Viettel, Công an Hà Nội, PVF, Nam Định, Hải Phòng, Thanh Hóa, Sông Lam Nghệ An, Hoài Đức...

Điểm đột phá là giải đấu sẽ diễn ra theo hình thức như V-League. 9 đội bóng sẽ thi đấu vòng tròn 2 lượt tính điểm, xét vị trí trên bảng xếp hạng. Mỗi vòng đấu diễn ra vào lúc 14 giờ thứ bảy hằng tuần, kéo dài từ tháng 10-2025 đến tháng 1-2026. Điều đó đồng nghĩa, mỗi đội bóng trẻ đều được thi đấu tổng cộng 16 trận như nhau. Nhờ vậy, hàng loạt cầu thủ từ 11 đến 13 tuổi sẽ có nhiều cơ hội ra sân chơi bóng đều đặn hằng tuần.

Các hình thức như số lượng đăng ký cầu thủ, trang phục, luật thi đấu bóng đá... của giải đấu đều được vận hành tương tự như hệ thống hạng nhất và V-League. Đội vô địch sẽ nhận 10 triệu đồng. Các đội á quân và hạng ba lần lượt nhận thưởng 5 triệu và 3 triệu đồng. Chỉ có thời gian thi đấu có sự điều chỉnh nhằm phù hợp với lứa tuổi. Theo đó, cầu thủ U.14 sẽ chơi 40 phút/hiệp thay vì 45 phút.

Ngay khi những thông tin đầu tiên liên quan đến giải đấu này xuất hiện trên mạng xã hội, người hâm mộ và giới chuyên môn đều hồ hởi hoan nghênh. Bởi đây là bước tiến lớn mà họ đã chờ đợi suốt bao lâu nay. Được biết, việc tổ chức một giải đấu dưới 16 tuổi theo thể thức mùa bóng đã nằm trong kế hoạch triển khai tới đây. Giải đấu này cũng tách biệt với U.15 hay U.17 quốc gia đang vận hành. Đồng nghĩa, nếu các cầu thủ 13 tuổi thể hiện được khả năng, họ hoàn toàn có thể tiếp tục thi đấu thêm một số trận đấu nữa tại U.15 hay U.17 quốc gia ngay trong năm 2026.

Hy vọng giải U.14 theo thể thức mùa bóng sẽ là nấc thang đầu tiên cho một tiến trình phát triển của bóng đá Việt Nam. Người hâm mộ cũng chờ đợi một cách tổ chức tương tự cho những lứa tuổi U.17, U.19 hay U.21 trong tương lai gần.

TRỊNH MỸ