Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi)

Theo Tờ trình dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) do Phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao Hồ Đức Anh trình bày, việc xây dựng bộ luật nhằm thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương của Đảng về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam; đẩy mạnh cải cách tư pháp; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị tư pháp; bảo đảm yêu cầu phòng, chống tội phạm trong giai đoạn mới.

Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành phiên họp.

Đồng thời, thúc đẩy chuyển đổi số và hội nhập quốc tế trong tố tụng hình sự; hướng tới xây dựng nền tố tụng hình sự hiện đại, dân chủ, công khai, minh bạch, hiệu quả, bảo đảm quyền con người, quyền công dân; tăng cường kiểm soát quyền lực, phòng ngừa oan, sai, chống lạm quyền và bảo đảm việc xử lý tội phạm vừa nghiêm minh, vừa nhân văn, thuyết phục.

Việc sửa đổi bộ luật cũng nhằm đổi mới thủ tục tố tụng theo hướng tiến bộ hơn, bảo đảm tăng cường tranh tụng, kiểm soát quyền lực chặt chẽ, bảo vệ tốt hơn quyền con người, quyền công dân; rà soát, kế thừa các quy định còn phù hợp, đang phát huy hiệu quả; sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ các quy định không còn phù hợp.

Bên cạnh đó, bổ sung các chế định, thủ tục tố tụng mới nhằm giải quyết vụ việc, vụ án nhanh chóng, kịp thời, tiết kiệm nguồn lực, chi phí tố tụng nhưng vẫn bảo đảm nghiêm minh, khách quan và nhân văn, bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân trong tố tụng hình sự; xây dựng thủ tục tố tụng hiện đại, ứng dụng công nghệ số và đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế. 

Theo đó, dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) quy định các nguyên tắc, trình tự, thủ tục tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm, khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử và một số thủ tục thi hành án hình sự; nhiệm vụ, quyền hạn và mối quan hệ giữa các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng; nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng; quyền và nghĩa vụ của người tham gia tố tụng, cơ quan, tổ chức, cá nhân; khiếu nại, tố cáo và hợp tác quốc tế trong tố tụng hình sự.

Phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao Hồ Đức Anh báo cáo tại phiên họp.

Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu nêu rõ, Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) với những lý do được nêu tại Tờ trình. Việc sửa đổi toàn diện bộ luật nhằm thể chế hóa kịp thời các chủ trương, yêu cầu mới của Đảng và khắc phục những vướng mắc, bất cập trong thực tiễn thi hành, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới.

Thường trực Ủy ban cũng nhận thấy, các nội dung của dự thảo bộ luật đã thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng. Tuy nhiên, đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân tối cao tiếp tục rà soát, bảo đảm thể chế hóa đầy đủ các quan điểm, chủ trương, định hướng của Đảng đối với các quy định mới được bổ sung trong dự thảo bộ luật.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu phát biểu tại phiên họp.

Phát biểu kết luận, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã khẩn trương, tích cực chuẩn bị kỹ lưỡng hồ sơ dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) trong thời gian ngắn với nhiều vấn đề mới theo tinh thần kết luận của Đảng.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản thống nhất với các chính sách sửa đổi, bổ sung toàn diện bộ luật; dù số điều sửa đổi, bổ sung không nhiều so với tổng số điều của bộ luật nhưng vẫn là sửa đổi toàn diện vì có rất nhiều chính sách mới.

Phó chủ tịch Quốc hội đề nghị, cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện dự án bộ luật để trình Quốc hội tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất. Trong quá trình hoàn thiện, tiếp thu, chỉnh lý cần bám sát các nghị quyết, kết luận của Đảng để thể chế hóa trong dự thảo bộ luật; nhất là kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật tại Thông báo kết luận số 01-TB/BCĐTW ngày 6-7.