Những tháng đầu năm 2024, tình hình thị trường vàng thế giới và trong nước tiềm ẩn những diễn biến phức tạp, giá vàng có những thời điểm biến động mạnh ảnh hưởng đến sự ổn định, an toàn thị trường tài chính, tiền tệ và tâm lý xã hội. Trước tình hình giá trong nước luôn biến động tăng trong thời gian ngắn, hiện tượng người mua xếp hàng chờ mua vàng tại các thành phố lớn ngày càng nhiều. Để góp phần tăng cường các biện pháp quản lý và phát triển thị trường vàng an toàn, lành mạnh, hiệu quả, bền vững, Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái đã ban hành Quyết định số 968/QĐ-UBND ngày 22/5/2024 về việc thành lập Đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng trên địa bàn tỉnh Yên Bái (sau đây gọi tắt là Đoàn kiểm tra liên ngành vàng). Đoàn do Cục Quản lý thị trường tỉnh Yên Bái là đơn vị chủ trì, phối hợp với các ngành chức năng gồm: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Chi nhánh tỉnh Yên Bái, Công an tỉnh, Sở Công Thương, Sở Khoa học và Công nghệ, Cục Thuế tỉnh. Đoàn có nhiệm vụ triển khai, thực hiện các hoạt động kiểm tra kiểm soát việc chấp hành pháp luật của các tổ chức có hoạt động sản xuất, kinh doanh; kết hợp giữa hoạt động kiểm tra với công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật đối với các tổ chức có hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ.
Ngay sau khi có quyết định thành lập đoàn, Cục Quản lý thị trường đã triển khai họp với các thành viên của Đoàn, nêu định hướng về lĩnh vực, mặt hàng trọng tâm cần kiểm tra và bố trí phương tiện, hồ sơ ấn chỉ để phục vụ Đoàn. Qua kiểm tra thấy, trên địa bàn tỉnh Yên Bái hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng nói chung và vàng trang sức, mỹ nghệ nói riêng tương đối ổn định, giá mua bán thực hiện theo cơ chế giá thị trường, các sản phẩm vàng đảm bảo điều kiện lưu thông trên thị trường, có tem nhãn mác, có tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng theo công bố chất lượng của các đơn vị, có hóa đơn chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ, có hợp đồng mua bán giữa các đơn vị, có địa điểm kinh doanh và mặt hàng kinh doanh phù hợp với Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Kết quả sau một tháng tổ chức kiểm tra tại thành phố Yên Bái, thị xã Nghĩa Lộ và các huyện: Văn Yên, Trấn Yên, Văn Chấn, Lục Yên, Yên Bình đã kiểm tra 29 doanh nghiệp, xử lý 08 vụ, phạt vi phạm hành chính 100.500.000 đồng, trị giá hàng buộc tiêu hủy: 8.251.600 đồng, tổng giá trị thực hiện: 108.751.600 đồng; một số vi phạm trong hoạt động kinh doanh vàng như: hành vi vi phạm về biển hiệu, vi phạm về buôn bán hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, vi phạm về sử dụng phương tiện đo nhóm 2 có chứng chỉ kiểm định đã hết hiệu lực. Cụ thể:
Tất cả 29 doanh nghiệp được kiểm tra đều có Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, trong đó có mặt hàng và địa điểm kinh doanh đúng theo giấy chứng nhận. Các doanh nghiệp đều thực hiện niêm yết công khai giá mua, giá bán; khối lượng, hàm lượng vàng tại địa điểm giao dịch theo quy định. Hầu hết các doanh nghiệp được kiểm tra đã chấp hành đúng các quy định của pháp luật về đo lường trong kinh doanh vàng, sử dụng cân kỹ thuật, cân phân tích có phạm vi đo, độ chính xác phù hợp quy định và được kiểm định đúng quy định, giấy chứng nhận kiểm định phương tiện đo còn hiệu lực trong giao dịch mua bán vàng trang sức, mỹ nghệ mà doanh nghiệp đang sản xuất, bày bán. Đa số các bảng kê do doanh nghiệp cung cấp đều cập nhật được ngày tháng năm, tên người bán, địa chỉ, số căn cước công dân, tên hàng, số lượng, đơn giá, thành tiền, tuy nhiên vẫn còn một số ít đơn vị chưa cập nhật được căn cước công dân của người bán hàng. Các doanh nghiệp được kiểm tra đều có treo biển hiệu tại trụ sở, trên biển hiệu thể hiện đúng đủ tên cơ sở theo đúng giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo quy định.
Tuy nhiên qua kiểm tra, Đoàn kiểm tra đã phát hiện và xử lý 01 doanh nghiệp sử dụng phương tiện đo nhóm 2 có chứng chỉ kiểm định hết hiệu lực, xử phạt vi phạm hành chính 1.500.000 đồng, đồng thời buộc doanh nghiệp phải kiểm định lại phương tiện đo nhóm 2 trước khi tiếp tục sử dụng mua bán vàng trang sức, mỹ nghệ tại đơn vị; 02 doanh nghiệp buôn bán hàng hóa giả mạo nhãn hiệu. Đoàn kiểm tra đã phối hợp với Đội Quản lý thị trường trực thuộc kiểm tra xử lý 02 vụ, phạt hành chính 24.000.000 đồng, đồng thời buộc tiêu hủy hàng hóa giả mạo nhãn hiệu Chanel có trị giá 8.251.600 đồng. Hàng hóa vi phạm là 08 sản phẩm Vòng kiềng trang sức đeo cổ; 02 chiếc mặt dây chuyền và 02 đôi bông tai kim loại màu vàng; 05 cơ sở (05 vụ) vi phạm quy định về biển hiệu: Không thể hiện đầy đủ trên biển hiệu tên cơ sở kinh doanh theo đúng giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (Địa chỉ, số điện thoại). Phạt hành chính 75.000.000 đồng. Buộc tháo dỡ biển hiệu đối với hành vi vi phạm nêu trên.
Bên cạnh đó, song song với công tác kiểm tra, xử lý vi phạm Đoàn kiểm tra liên ngành vàng đã thực hiện công tác tuyên truyền, vận động các tổ chức sản xuất, kinh doanh vàng trên địa bàn chấp hành các quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng: Không kinh doanh vàng không rõ nguồn gốc xuất xứ, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng không đảm bảo về tiêu chuẩn đo lường, chất lượng và vi phạm về nhãn hàng hóa; Thực hiện nghiêm túc việc niêm yết công khai giá mua, giá bán, khối lượng, hàm lượng vàng tại địa điểm giao dịch theo quy định. Khi phát hiện các vi phạm cần phản ánh ngay theo số điện thoại đường dây nóng 0911.282.389 của Ban Chỉ đạo 389 tỉnh Yên Bái để kiểm tra, xử lý kịp thời.
Sau một tháng hoạt động, Đoàn kiểm tra đã góp phần bảo đảm ổn định, bình ổn thị trường vàng; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm; bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng cũng như tạo sự cạnh tranh lành mạnh trong hoạt động kinh doanh của các tổ chức, cá nhân./.
