Cơ hội thúc đẩy sản xuất nông nghiệp lớn từ Luật Đất đai 2024

Điều này cũng từng bước khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, manh mún trong lĩnh vực nông nghiệp lâu nay.

Toàn tỉnh Hà Nam hiện có 6 khu sản xuất nông nghiệp công nghệ cao với tổng diện tích hơn 600ha. Trong số này, có hơn 200ha đang được một số doanh nghiệp, hợp tác xã thuê lại quyền sử dụng đất sau khi địa phương đẩy mạnh chủ trương dồn điền, đổi thửa. Các cánh đồng mẫu đã được các địa phương trong tỉnh quy hoạch gọn vùng, liền thửa, có hệ thống giao thông và thủy lợi nội đồng thuận lợi cho áp dụng cơ giới hóa, tưới tiêu phục vụ sản xuất 3 vụ/năm hợp lý theo hướng: Vụ xuân muộn-vụ mùa sớm, mùa trung-vụ đông hàng hóa. Nông dân được tổ chức liên kết theo phương thức hợp tác, mang lại nhiều lợi ích trong sản xuất, hạn chế rủi ro, giảm chi phí đầu tư về giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật. Giá trị sản xuất trong cánh đồng mẫu đạt 140-150 triệu đồng/ha, gấp 1,5 lần so với giá trị sản xuất chung của toàn tỉnh.

Đồng chí Ngô Mạnh Ngọc, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hà Nam cho biết: “Để thúc đẩy quá trình cơ giới hóa trong nông nghiệp cũng như sản xuất hàng hóa lớn thì việc hỗ trợ các tổ chức, cá nhân tích tụ ruộng đất là hết sức quan trọng. Tỉnh Hà Nam đã thực hiện đồng bộ các biện pháp dồn điền, đổi thửa, khuyến khích và tạo điều kiện hỗ trợ bà con về mặt cơ chế pháp lý để tham gia tích tụ, tập trung đất đai. Quá trình dồn điền, đổi thửa, chúng tôi cũng gắn với quy hoạch vùng sản xuất, thực hiện chuyển đổi các vùng sản xuất kém hiệu quả sang sản xuất mặt hàng khác ở quy mô lớn, hình thành các vùng sản xuất hàng hóa”.

Nông dân xã Long Đức, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng thu hoạch lúa. Ảnh: THẠCH HỒNG

Ngành nông nghiệp nước ta đang phát triển theo hướng đa giá trị, hiện đại và sinh thái. Việc tổ chức lại sản xuất theo hướng tập trung, quy mô lớn trong bối cảnh lực lượng lao động chuyển dịch từ khu vực nông nghiệp, nông thôn sang công nghiệp đang diễn ra mạnh mẽ là hết sức cần thiết. Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 16-6-2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 xác định, nông nghiệp là lợi thế quốc gia, trụ đỡ của nền kinh tế.

Vì vậy, các chính sách, pháp luật về đất đai phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn cần được hoàn thiện và thực thi hiệu quả. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, Luật Đất đai 2024 đã hoàn thiện cơ chế, chính sách về quản lý, sử dụng đất nông nghiệp theo hướng mở rộng hạn mức nhận chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp lên không quá 15 lần hạn mức giao đất tại địa phương. Mở rộng đối tượng được nhận chuyển nhượng đất nông nghiệp cho tổ chức kinh tế, hộ gia đình, cá nhân không trực tiếp sản xuất nông nghiệp. Bổ sung quy định về các hình thức tập trung, tích tụ đất đai cho sản xuất nông nghiệp, cơ chế góp quyền sử dụng đất, điều chỉnh lại quyền sử dụng đất đối với các dự án tập trung đất nông nghiệp. Điều này nhằm khuyến khích tập trung, tích tụ đất để sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa lớn.

Bà Nguyễn Thị Mai Hiên, Phó vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) nêu thực tế: “Tôi hy vọng các quy định về mở rộng hạn mức, mở rộng đối tượng nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất, tích tụ, tập trung đất đai sẽ thúc đẩy sản xuất nông nghiệp quy mô lớn. Quan trọng hơn nữa là chúng ta phải đầu tư cho nông nghiệp thì mới nâng cao được giá trị nông sản và bảo đảm sản xuất bền vững”.

Còn đồng chí Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đánh giá: “Những quy định mới của Luật Đất đai 2024 có thể tháo gỡ điểm nghẽn về cơ chế, tạo sức hấp dẫn đối với các tổ chức, cá nhân có nhu cầu đầu tư vào sản xuất nông nghiệp theo nguyên tắc thị trường; khuyến khích tích tụ ruộng đất để mở rộng sản xuất lớn hơn, gia tăng việc ứng dụng công nghệ. Tuy nhiên, quy định của Luật Đất đai 2024 hiện vẫn chỉ mang tính nguyên tắc chứ chưa chi tiết, cụ thể. Vì thế, chúng ta phải chú trọng đúng mức khâu ban hành văn bản và thực thi. Đây là chìa khóa để đưa luật vào cuộc sống, giúp ngành nông nghiệp phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa quy mô lớn, bền vững”.

Để Luật Đất đai 2024 phát huy hiệu quả như mong đợi, việc xây dựng, thực thi chính sách cần khả thi và thực sự tháo gỡ được những vướng mắc hiện nay liên quan đến đất nông nghiệp, từ đó, cụ thể hóa các mục tiêu phát triển nông nghiệp, nông dân và nông thôn nước ta những năm tới.

HỮU HƯNG