Lời cảnh báo từ nạn lừa đảo tiền ảo

Theo Trung tâm Khiếu nại tội phạm internet (IC3) của FBI, tính riêng trong năm 2023, họ đã nhận được gần 70.000 khiếu nại về các vụ lừa đảo tài chính và tội phạm mạng liên quan đến tiền ảo, với tổng thiệt hại lên đến hơn 5,6 tỷ USD. So với năm 2022, tổng thiệt hại đã tăng tới 45%. Loại hình lừa đảo tiền ảo phổ biến nhất là gian lận đầu tư, chiếm 71% trong tổng thiệt hại năm 2023.

Ảnh minh họa đồng tiền ảo bitcoin. Ảnh: Reuters

Theo CBS News, tiền ảo là loại hình đầu tư không được quản lý và từ lâu, các cơ quan chức năng đã khuyến cáo về những rủi ro mà loại tiền này mang lại. "Bản chất phi tập trung của tiền ảo, những giao dịch không thể đảo ngược và khả năng thực hiện giao dịch dễ dàng trên toàn thế giới khiến tiền ảo trở thành phương tiện hấp dẫn đối với tội phạm, đồng thời tạo ra những thách thức trong việc thu hồi tiền bị đánh cắp", Michael Nordwall, Trợ lý giám đốc Bộ phận điều tra tội phạm của FBI cho biết.

Tiền ảo loại bỏ sự cần thiết của các trung gian tài chính để xác thực và tạo điều kiện thuận lợi cho các giao dịch. Đây cũng là nguyên nhân khiến loại tiền này được giới tội phạm sử dụng nhiều trong hoạt động lừa đảo, trộm cắp, rửa tiền... Mặc dù các giao dịch được ghi lại trên những chuỗi khối có sẵn một cách công khai, cho phép cơ quan thực thi pháp luật dễ dàng theo dõi các quỹ nhưng tiền thường được chuyển nhanh chóng ra nước ngoài, nơi các quan chức Mỹ có thể gặp phải những trở ngại như luật chống rửa tiền lỏng lẻo ở một số khu vực pháp lý nhất định.

FBI cho biết, những đối tượng lừa đảo thường lợi dụng các ứng dụng hẹn hò hoặc phương tiện truyền thông xã hội để liên lạc, xây dựng mối quan hệ với các nạn nhân. Sau khi tạo dựng được lòng tin, chúng sẽ tung các chiêu trò dụ dỗ, lôi kéo, thuyết phục nạn nhân sử dụng các trang web hoặc ứng dụng giả mạo để đầu tư tiền ảo. Thời gian đầu khi tham gia đầu tư tiền ảo, người đầu tư sẽ có lãi và được kích thích nạp thêm tiền. Sau đó, các đối tượng lừa đảo sẽ tư vấn để nạn nhân tiếp tục bỏ ra nhiều tiền hơn rồi không cho rút tiền để chiếm đoạt.

Hiện nay, với sự phát triển của nền kinh tế số, “sức nóng” của tiền ảo ngày một lớn. Theo Forbes, tổng vốn hóa thị trường tiền ảo toàn cầu đã lên tới 2.650 tỷ USD. Sự phổ biến của tiền ảo kéo theo những mặt trái, một trong số đó là sự gia tăng các loại hình tội phạm lừa đảo có liên quan đến loại tiền này. Những đối tượng xấu lợi dụng sự bùng nổ về công nghệ thông tin, những tiện ích từ ứng dụng công nghệ để thực hiện các vụ lừa đảo trực tuyến nhằm chiếm đoạt tài sản. Chiêu trò của các đối tượng lừa đảo rất tinh vi. Nhiều nhóm đối tượng còn lập ra các sàn, trang web đầu tư tài chính giả mạo hoặc thậm chí tự cho ra đời các loại tiền ảo để lôi kéo nhà đầu tư, dẫn đến nguy cơ lừa đảo chiếm đoạt tài sản là rất cao. Theo CBS News, 80% vụ lừa đảo đầu tư tiền ảo năm 2023 tại Mỹ đều được thực hiện trót lọt. Các nạn nhân phải gánh chịu thiệt hại trung bình khoảng 3.800 USD. Tuy nhiên, cũng có những nạn nhân mất 5-6 triệu USD, thậm chí mất tất cả tài sản vì tiền ảo.

FBI khuyến cáo, công dân Mỹ ở mọi lứa tuổi đều có khả năng trở thành nạn nhân của lừa đảo tiền ảo. Tuy nhiên, những người trên 60 tuổi là đối tượng bị lừa đảo nhiều nhất. Những cái bẫy lừa đảo có thể không mới nhưng vẫn đầy sức hấp dẫn. Chỉ cần một chút mất tỉnh táo là bất kỳ ai cũng có thể trở thành nạn nhân của một loại hình lừa đảo tiền ảo mà tự mình phải gánh chịu mọi rủi ro, bởi theo FBI, khả năng lấy lại được tiền trong các vụ lừa đảo là rất thấp.

HÙNG HÀ