Nội bộ Israel chia rẽ về kế hoạch cho Gaza thời hậu chiến

Theo AP, lãnh đạo Đảng Thống nhất quốc gia, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Israel Benny Gantz, một thành viên trung dung nổi tiếng trong Nội các chiến tranh Israel, đã cảnh báo sẽ từ chức nếu Thủ tướng Netanyahu không thông qua kế hoạch thời hậu chiến mới cho Gaza trong thời gian 3 tuần. Ông Gantz kêu gọi Chính phủ Israel thông qua một kế hoạch 6 điểm bao gồm việc trao trả con tin, chấm dứt sự cai trị của Hamas, phi quân sự hóa dải Gaza và thiết lập một cơ quan quản lý quốc tế về các vấn đề dân sự ở Gaza với sự hợp tác của Mỹ, các nước châu Âu, Arab và chính quyền Palestine. Kế hoạch này cũng hỗ trợ các nỗ lực bình thường hóa quan hệ với Saudi Arabia và mở rộng nghĩa vụ quân sự cho tất cả người Israel. Ông Gantz cũng đưa ra hạn chót để thông qua kế hoạch là ngày 8-6.

Người Palestine di chuyển sau cuộc không kích của Israel ở thành phố Rafah, dải Gaza. Ảnh: AP

Đáp lại tuyên bố của ông Gantz, Thủ tướng Netanyahu cho rằng ông Gantz đã chọn cách đưa ra tối hậu thư cho thủ tướng thay vì cho Hamas, đồng thời gọi các điều kiện của ông Gantz là “ngôn từ” cho sự thất bại của Israel. Cho tới nay, Thủ tướng Netanyahu vẫn giữ quan điểm rằng khi Hamas còn tồn tại, sẽ không có bên nào khác vào Gaza để quản lý các khía cạnh dân sự, đặc biệt là chính quyền Palestine. Ông Netanyahu cũng tuyên bố, Israel sẽ duy trì quyền kiểm soát an ninh tổng thể đối với Gaza thời hậu chiến.

Ông Gantz, một đối thủ chính trị lâu năm của ông Netanyahu, đã tham gia Nội các chiến tranh trong những ngày đầu của cuộc xung đột với Hamas như một hành động thể hiện tình đoàn kết dân tộc. Trước khi ông Gantz cảnh báo từ chức vài ngày, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yoav Gallant, thành viên trong Nội các chiến tranh, cho biết ông sẽ không giữ chức vụ của mình nếu Israel quyết định tái chiếm Gaza, đồng thời kêu gọi chính phủ lập kế hoạch cho chính quyền Palestine.

Cảnh đổ nát sau cuộc không kích của Israel ở thành phố Rafah, dải Gaza. Ảnh: AP

Hồi tháng 10-2023, Israel thành lập Nội các chiến tranh với nhiệm vụ điều phối hoạt động tác chiến. Nội các chiến tranh gồm 3 thành viên là Thủ tướng Netanyahu, ông Gantz và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Gallant. Cảnh báo từ chức của ông Gantz và ông Gallant làm sâu sắc thêm sự chia rẽ trong giới lãnh đạo Israel liên quan đến cuộc xung đột Israel-Hamas ở Gaza. Hiện Israel vẫn chưa hoàn thành mục tiêu tiêu diệt Hamas và trao trả nhiều con tin người Israel bị bắt cóc trong cuộc tấn công của Hamas vào ngày 7-10-2023.

Thủ tướng Netanyahu đang phải đối mặt với áp lực gia tăng cả trong nước và quốc tế liên quan đến cuộc xung đột với Hamas. Hàng nghìn người Israel đã xuống đường biểu tình yêu cầu chính phủ của ông Netanyahu hành động nhiều hơn để trả tự do cho các con tin ở Gaza. Một số người cáo buộc ông Netanyahu đang tìm cách kéo dài xung đột với Hamas để tránh tổ chức cuộc bầu cử mới ở nước này. Ông Netanyahu phủ nhận cáo buộc này. Những người theo đường lối cứng rắn thì muốn đẩy mạnh cuộc tấn công quân sự của Israel vào thành phố Rafah ở phía Nam Gaza. Trong khi đó, Mỹ-đồng minh hàng đầu của Israel-và những nước khác phản đối cuộc tấn công vào Rafah, nơi hơn 1,4 triệu người Palestine đã trú ẩn sau khi chạy trốn khỏi các cuộc tấn công của Israel. Mỹ đang gây sức ép buộc Israel sớm kết thúc xung đột tại Gaza và kêu gọi để chính quyền Palestine quản lý khu vực sau xung đột. Việc Israel bao vây Gaza gây ra tình trạng thiếu lương thực cũng như nước sạch, thuốc men và nhiên liệu nghiêm trọng cho người dân nơi đây.

LÂM ANH