Quân sự thế giới hôm nay (4-10): Sự xuất hiện của tiêm kích tàng hình Su-75 nói lên điều gì?

* Hàn Quốc mua tên lửa chiến thuật AGM-65G2 Maverick

Army Recognition dẫn thông tin từ Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng Mỹ cho biết, Bộ Ngoại giao nước này phê duyệt khả năng bán 44 tên lửa chiến thuật AGM-65G2 Maverick cùng gói hỗ trợ kỹ thuật và hậu cần, với tổng giá trị ước tính 34 triệu USD, cho Hàn Quốc.

Được Quân đội Mỹ triển khai lần đầu năm 1972, AGM-65 Maverick là loại tên lửa dẫn đường chiến thuật sử dụng trong các nhiệm vụ yểm trợ hỏa lực, ngăn chặn và chế áp phòng không. AGM-65G2 được thiết kế để tấn công chính xác các phương tiện bọc thép, công sự kiên cố và mục tiêu trên biển. Tên lửa sử dụng hệ thống dẫn đường hồng ngoại, có thể triển khai cả ngày lẫn đêm trong nhiều điều kiện thời tiết, mang lại tính linh hoạt cao trong tác chiến. Vũ khí này mang đầu đạn xuyên phá cỡ lớn và phần mềm nâng cấp, cho khả năng bám bắt mục tiêu chính xác hơn.

Tên lửa AGM-65 Maverick. Ảnh: Không quân Mỹ

Khi được phóng từ máy bay ở độ cao lớn, chẳng hạn như F-16 hiện có trong biên chế Không quân Hàn Quốc, tên lửa đạt tốc độ khoảng 1.150km/giờ và tầm bắn xấp xỉ 27km. Maverick có thể tích hợp ngay với các tiêm kích F-16 Fighting Falcon và F-15K Slam Eagle của Hàn Quốc, giúp nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu gần như tức thời.

Tên lửa Maverick đã có lịch sử phục vụ hơn 50 năm. Với hơn 70.000 quả đã được sản xuất và cung cấp cho hơn 20 lực lượng không quân đồng minh, Maverick chứng minh hiệu quả trước nhiều loại mục tiêu, từ thiết giáp, công sự đến mục tiêu trên biển.

Dù không có tầm bắn xa hay công nghệ dẫn đường tiên tiến như JASSM hay Brimstone, Maverick vẫn là lựa chọn thực tế nhờ chi phí thấp, hiệu quả đã được chứng minh và khả năng thích ứng đa nhiệm.

* Sự xuất hiện của tiêm kích tàng hình Su-75 nói lên điều gì?  

Một bức ảnh được đăng tải rộng rãi gần đây cho thấy tiêm kích tàng hình hạng nhẹ Su-75 “Checkmate” của Nga xuất hiện bên cạnh Su-57. Đây là lần hiếm hoi hai dòng máy bay này được nhìn thấy cùng nhau ngoài các bản dựng mô phỏng.

Theo đó, một chiếc Su-75 đậu cánh kề cánh với Su-57, với kỹ thuật viên mặt đất đang đặt nêm chặn bánh cho thấy đây có thể là bước chuẩn bị cho các thử nghiệm thực tế như chạy động cơ, lăn bánh hoặc thử bay, chứ không chỉ là trình diễn tĩnh. Điều này gợi ý Su-75 đang tiến gần hơn đến giai đoạn thử nghiệm song song cùng Su-57 để thu thập dữ liệu và mở rộng phạm vi an toàn. Hình ảnh đã thu hút sự chú ý về tiến độ và mục tiêu của chương trình vốn lâu nay bị nghi ngờ do nhiều lần bị trì hoãn.

Su-75 được thiết kế như tiêm kích đa nhiệm tàng hình một động cơ. Máy bay sử dụng cửa hút khí siêu âm, cánh đuôi chữ V và khoang vũ khí trong thân, giúp giảm diện tích phản xạ tín hiệu radar đồng thời vẫn bảo đảm tầm bay và tải trọng. Các tài liệu chương trình và nguồn tin công khai cho thấy Su-75 có tốc độ tối đa khoảng 2.200–2.470 km/giờ, tải trọng chiến đấu khoảng 7.400kg và tầm bay chuyển sân gần 3.000km, được định vị cạnh tranh với F-35 của Mỹ và FC-31 của Trung Quốc.  

Hình ảnh đã thu hút sự chú ý về tiến độ và mục tiêu của chương trình vốn lâu nay bị nghi ngờ do nhiều lần bị trì hoãn. Ảnh: Tài khoản X/shadowh55543098

Điểm then chốt là động cơ AL-51F-1, được quảng bá nhẹ hơn 30% và hiệu quả hơn tới 18% so với dòng AL-41F1, giúp cải thiện tỷ lệ lực đẩy/trọng lượng và chi phí vận hành. Nếu đúng như mô tả, đây sẽ là nền tảng bảo đảm khả năng cân bằng giữa tầm bay, tải trọng và khả năng tàng hình với mức giá hướng tới thị trường xuất khẩu.

Chương trình từng nhiều lần trì hoãn. Nguyên mẫu chưa bay được giới thiệu tại MAKS 2021 và lịch bay thử bị lùi nhiều lần, hiện dự kiến trong năm 2025. Dù chậm trễ, nhưng Nga tiếp tục quảng bá Su-75 ra thị trường quốc tế, đồng thời tận dụng chuỗi sản xuất Su-57 để cắt giảm chi phí. Ngày 21-5-2025, Tập đoàn Hàng không thống nhất và Belarus mở đàm phán về khả năng đồng sản xuất Su-75, gợi mở khả năng Belarus trở thành khách hàng nước ngoài đầu tiên.  

* Hà Lan đưa vào biên chế chiến hạm Zr.Ms. Den Helder

Hải quân Hoàng gia Hà Lan đã chính thức biên chế tàu hỗ trợ tác chiến Zr.Ms. Den Helder, đánh dấu con tàu mới đầu tiên gia nhập hạm đội Hà Lan trong hơn 10 năm qua.   

Đây là tàu đầu tiên trong lịch sử Hải quân Hà Lan mang tên thành phố Den Helder, nơi đặt căn cứ hải quân trọng yếu. Quá trình đóng tàu bắt đầu từ hợp đồng ký năm 2020, lễ đặt tên do Công chúa Amalia chủ trì vào tháng 2-2025, và bàn giao cho hải quân vào tháng 3-2025.

Zr.Ms. Den Helder dài 179,5m, rộng 26,4m, mớn nước 8,3m, lượng giãn nước đầy tải khoảng 22.600 tấn. Tàu sử dụng 4 máy phát điện diesel Wärtsilä W31 và 2 động cơ điện General Electric, hỗ trợ bởi chân vịt mũi và lái, cho tốc độ khoảng 33–37km/giờ. Biên chế tiêu chuẩn gồm 76 thủy thủ, có thể tiếp nhận thêm 80 người, tổng cộng khoảng 150 chỗ, tạo không gian linh hoạt cho lực lượng tác chiến, đơn vị không quân hải quân hoặc nhân sự theo nhiệm vụ cụ thể. Tàu có khả năng mang theo 2 trực thăng hải quân NH90, hoặc 1 chiếc NH90 kết hợp với máy bay không người lái, cùng phương tiện đổ bộ gồm 2 xuồng LCVP và 2 xuồng cao tốc FRISC của lực lượng đặc nhiệm.

Zr.Ms. Den Helder dài 179,5m, rộng 26,4m, mớn nước 8,3m, lượng giãn nước đầy tải khoảng 22.600 tấn. Ảnh: Hải quân Hà Lan

Khả năng tiếp tế gồm 7.600m³ dầu diesel hải quân (F76), 1.000m³ nhiên liệu trực thăng (F44), 226m³ nước ngọt và 434 tấn hàng khô như đạn dược và phụ tùng. Tàu có thể mang 20–24 container tiêu chuẩn, trang bị 2 cần cẩu 40 tấn, 1 cần cẩu hàng hóa và 2 cột tiếp tế trên biển, cho phép tiếp tế đồng thời 2 tàu, hỗ trợ tới 6 chiến hạm trong một nhóm tác chiến. Hệ thống bốc dỡ được thiết kế hoạt động trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Tuy nhiên, tàu không được thiết kế để thực hiện vận tải đổ bộ quy mô lớn, nhiệm vụ này vẫn thuộc về tàu đa năng Zr.Ms. Karel Doorman.

Tàu cũng nổi bật bởi khả năng y tế, có thể thực hiện phẫu thuật và chăm sóc nội trú, kết hợp với sàn đáp và nhà chứa trực thăng cho sơ tán thương binh. Ngoài nhiệm vụ y tế và hậu cần, tàu có thể tham gia chống tội phạm ma túy, cứu trợ thảm họa. Vũ khí gồm 2 tháp pháo điều khiển từ xa Leonardo Lionfish cỡ 12,7mm, súng máy MAG 7,62mm, Dillon 7,62mm, cùng radar Kelvin Hughes, thiết bị trinh sát Thales UK và radar Thales NS106. Các nâng cấp như pháo 76mm, bệ phóng tên lửa RAM và radar Thales Pharos dự kiến lắp đặt trước năm 2028.

TRẦN HOÀI (tổng hợp)