Tình hình nhân đạo ở dải Gaza ngày càng tồi tệ

Theo Tân Hoa xã, ngày 29-2, ông Stephane Dujarric, Người phát ngôn của Tổng thư ký LHQ cho biết, Tổng thư ký Antonio Guterres đã kịch liệt lên án vụ tấn công vào đoàn người đang chờ viện trợ tại khu vực phía Bắc dải Gaza. Phát biểu với báo giới, ông Dujarric cho hay: “Những người dân thường tuyệt vọng ở dải Gaza cần được cứu trợ khẩn cấp, bao gồm cả những người ở phía Bắc dải Gaza, nơi LHQ đã không thể cung cấp viện trợ trong hơn một tuần qua”. Người đứng đầu LHQ Guterres cho rằng vụ tấn công đoàn người đang tìm kiếm viện trợ nhân đạo ở dải Gaza là tình huống đòi hỏi một cuộc điều tra độc lập hiệu quả. Ông Guterres nhắc lại lời kêu gọi ngừng bắn nhân đạo ngay lập tức và thả tất cả con tin vô điều kiện, đồng thời kêu gọi thực hiện các bước khẩn cấp để viện trợ nhân đạo có thể đến và chuyển đi khắp dải Gaza tới tất cả những người có nhu cầu.

Các tình nguyện viên chất thực phẩm và vật tư lên xe chở hàng viện trợ cho dải Gaza ở Ai Cập. Ảnh: CNN

Cơ quan y tế tại dải Gaza cho biết, ít nhất 112 người thiệt mạng và 760 người bị thương trong vụ việc hôm 29-2. Vụ việc xảy ra khi đám đông người dân Palestine đang tập trung chờ được nhận hàng viện trợ nhân đạo tại một con đường ven biển ở phía Tây thành phố Gaza. Các nhân chứng cho biết cuộc pháo kích của quân đội Israel đã nhắm trúng đám đông. Trong khi đó, phía Israel cho biết quân đội nước này đã nổ súng “để tự vệ” sau khi đám đông tiến gần có thể gây nguy hiểm đến binh sĩ, đồng thời phủ nhận trách nhiệm về phần lớn trường hợp thương vong. Quân đội Israel khẳng định rằng chỉ có gần 10 trường hợp tử vong do hỏa lực của Israel và các trường hợp còn lại thiệt mạng do giẫm đạp trong một cuộc tranh giành viện trợ lương thực hỗn loạn.

Thương vong trong vụ việc này khiến số người thiệt mạng tại dải Gaza tăng lên tới 30.000 người kể từ khi xung đột Israel-Hamas nổ ra vào tháng 10-2023. Trong một tuyên bố, Hamas nói rằng sự việc trên có thể dẫn đến sự đổ vỡ cuộc đàm phán hiện nay nhằm đạt được thỏa thuận ngừng bắn và trao trả tự do cho các con tin ở dải Gaza.

Xe chở hàng viện trợ nhân đạo vào dải Gaza. Ảnh: CNN

Theo AP, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Matthew Miller cho biết, vụ việc cho thấy tính cấp bách của việc mở rộng và duy trì hỗ trợ nhân đạo vào dải Gaza. Ông Miller nêu rõ: “Chúng tôi đang khẩn trương tìm kiếm thông tin chính xác về những gì đã xảy ra. Chúng tôi đã liên lạc với Chính phủ Israel và biết rằng một cuộc điều tra đang được tiến hành. Chúng tôi sẽ theo dõi chặt chẽ cuộc điều tra đó và đẩy mạnh việc tìm kiếm câu trả lời”. Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại và an ninh của Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell cũng lên án vụ việc, gọi đây là hành động “không thể chấp nhận được”. Trong các tuyên bố riêng biệt, Saudi Arabia, Ai Cập và Jordan kêu gọi tăng cường các lối đi an toàn cho viện trợ nhân đạo, đồng kêu gọi cộng đồng quốc tế có hành động kiên quyết để gây áp lực với các bên trong xung đột để đạt được thỏa thuận ngừng bắn ngay lập tức.

Các nhóm viện trợ cho biết gần như không thể cung cấp hàng viện trợ ở hầu hết dải Gaza vì khó phối hợp với quân đội Israel, tình trạng đối đầu đang diễn ra và trật tự công cộng bị phá vỡ với đám đông người tuyệt vọng áp đảo các đoàn xe viện trợ. Theo LHQ, 1/4 trong số 2,3 triệu người Palestine ở Gaza phải đối mặt với nạn đói. Ngày 20-2, Chương trình Lương thực thế giới (WFP) của LHQ cho biết họ buộc phải dừng việc vận chuyển hàng viện trợ đến phía Bắc Gaza sau khi một đoàn xe chở hàng viện trợ nhân đạo của cơ quan này đối mặt với tình trạng cướp bóc.

Trước tình hình này, Mỹ, Ai Cập và Qatar đang nỗ lực bảo đảm một thỏa thuận giữa Israel và Hamas về việc tạm dừng giao tranh. Các nhà hòa giải hy vọng sẽ đạt được thỏa thuận trước khi tháng lễ Ramadan của người Hồi giáo bắt đầu vào ngày 10-3.

LÂM ANH